Stowarzyszenie Jakości w Sztukach Wizualnych

Piotr Meller - BLOG ZANZIBARSKI cz. 2

2012-01-17T02:22:00.001-08:00

Dziennik z podróży Piotra Mellera

MIESZKAŃCY KAMIENNEGO MIASTA

Fot.1 - "Radość" - czyli krótka historia o tym że dzieci niezależnie od szerokości geograficznej, są wszędzie takie same: szczere, skore do zabawy i spontaniczne :)"

Fot.2 - "Mały Książę - kiedy go zobaczyłem natychmiast skojarzył mi się z książką Exuper'ego”

Fot.3 - "Masaj z Zanzibaru - ten akurat jegomość wyglądał na prawdziwego, jednak znakomita większość Zanzibarskich Masajów to niestety przebierańcy”

Mieszkańcy Zanzibaru, to niezwykła mieszanka etniczna, która najdobitniej chyba świadczy o niezwykle barwnej historii największej z wysp tego przepięknego archipelagu. Przez wieki był on pod wpływem wielu różnych kultur i cywilizacji, między innymi Sumerów, Asyryjczyków, Egipcjan, Fenicjan, Hindusów, Chińczyków, Portugalczyków, Arabów, Holendrów i Brytyjczyków. Przyznacie, że lista naprawdę imponująca. W chwili obecnej wyspę powoli opanowują Włosi, czego świadectwem są liczne włoskie hotele na wschodnim wybrzeżu wyspy oraz dzieci z pobliskich wiosek rybackich, które witały nas krzycząc "Ciao" i usiłowały wyżebrać drobniaki,bądź sprzedać nam coś w języku mieszkańców wielkiego buta. Przyznacie, że to dopiero egzotyka ;) Z tego, co udało mi się dowiedzieć, Zanzibar stał się dla włoskich kobiet tym, czym dla wielu mężczyzn z Europy stała się Tajlandia; nie przebierając w słowach - egzotycznym burdelem. Świadczyć to może o wyjątkowej brawurze przyjeżdżających tu włoszek w tak zwanym wieku średnim jako, że AIDS wciąż pozostaje nierozwiązanym problemem zarówno na samym Afrykańskim kontynencie, jak i na pobliskich wyspach. Uzbrojony w tą wiedzę przestałem się więc dziwić, z metra ciętym, grubiutkim pseudo-masajom napotykanym gdzie nie gdzie na Zanzibarze. Prawdziwi Masajowie, są niezwykle szczupli i bardzo wysocy.
Pomijając gabaryty, większość, z tych Zanzibarskich nawet nie kłopotała się, by przebić sobie jak należy małżowiny uszne. No cóż, widocznie nie było to potrzebne, by poderwać dojrzałą kobietę z dalekiej Italii...
Ale, nie o podrabianych Masajach miałem tutaj pisać :)

Po niezwykle gwałtownych zawirowaniach polityczno etnicznych, o których będziecie mieli okazję przeczytać w kolejnej odsłonie niniejszego blogu, dzisiejszy Zanzibar jest niemal w zupełnie muzułmański. 95 procent jego mieszkańców, stanowią wyznawcy Islamu. Pozostałe 5 procent to głównie hindusi i chrześcijanie. Obowiązującym językiem jest Suahili, a właściwie jego miejscowa odmiana zwana Kiswahili. Podobno jest to najczystszą forma tego wschodnioafrykańskiego języka. Nic w tym dziwnego, przecież to właśnie Zanzibar uznawany jest za kolebkę Suahili. Czy coś jeszcze? No może wspomnę jeszcze tylko, że Zanzibar ma blisko milion mieszkańców, z których jedna piąta zamieszkuje Zanzibar City. Nie przedłużając, proponuję poznać chociaż kilku z nich :)

Fot. 4 - "Antykwariusz"

Antykwariusz prowadził jedyny w swoim rodzaju sklepik. We wszystkich innych było dokładnie jedno i to samo. Tylko antykwariusz (tak w myślach nazwałem) mógł się pochwalić ciekawymi i często bardzo starymi artefaktami afrykańskiego rękodzieła. Trafiłem do niego zupełnie przypadkowo. Po prawdzie, schowałem się w jego sklepie przed deszczem. Ostatecznie wyszedłem nie tylko z portretem ale i kilkoma afrykańskimi pamiątkami :)

Chwilę wcześniej na jednej z wąskich uliczek Stone Town napotkałem Alego. Niestety nie mówił ani słowa po angielsku.

Fot. 5

Fot. 6

Alemu towarzyszył groźnie wyglądający człowiek z blizną. Początkowo nie chciał dać się sfotografować, ale po krótkiej rozmowie na migi dał się w końcu przekonać. O dziwo, rozbawiony całą sytuacją nawet się roześmiał gdy robiłem mu zdjęcie :)

Fot. 7

Fot. 8

W kolejnych uliczkach spotkałem jeszcze kilku sympatycznych mieszkańców kamiennego Miasta:

Fot.9 - "Zanzibarki :)"

Fot.10 - "Sprzedawca"

Fot.11 - "Portret z Obamą"

Fot.12 - "Siostry"

Fot. 13 - "Duchowny"

Duchowny nie bardzo skory był do rozmowy, ani do pozowania. Na pytanie, czy mówi po angielsku, tylko przecząco kiwnął głową. Kiedy już miałem odchodzić, zagadnął do mnie przechodzący tuż obok Zanzibarczyk i łamaną angielszczyzną począł wyjaśniać kim jest ów dostojny starszy pan. Otóż jego zdaniem, był to najwyższy duchowny pobliskiego meczetu, ekspert i nauczyciel koranu. Ze zdania na zdanie, coraz bardziej się rozkręcał i coraz bardziej ubarwiał historię tajemniczego starszego pana. Już na samym początku opowieści było dla mnie jasne, że kłamie jak z nut, licząc że dam się namówić na zatrudnienie go jako mojego Zanzibarskiego przewodnika. Po kilku zdaniach przerwałem jego słowotok mówiąc, że doskonale wiem, że ściemnia i że żadnej gotówki ode mnie i tak nie dostanie. Starszego pana, który dotychczas przyglądał się całej scence z dostojnym uśmiechem tak rozbawiła konsternacja mojego "o-mało-co-przewodnika", że uśmiechnął się do mnie i przedstawił mi się w całkiem niezłym angielskim. Pozwolił nawet zrobić sobie powyższy portret :) Tymczasem "o-mało-co-przewodnik" oddalił się zawiedziony a ja dowiedziałem się, że "duchowny", co prawda, duchownym nie jest, ale istotnie czyta czasem fragmenty Koranu podczas modlitw w pobliskim meczecie. Po krótkiej rozmowie poszedłem swoją droga, a starszy Pan pomachał mi jeszcze na pożegnanie :)

Skoro pogawędziliśmy już z "duchownym" to teraz pora na sesję małych Zanzibarskich "zakonnic":)

Fot. 14

Fot. 15

Fot.16

Myślę, że panowie, których sfotografowałem chwilę później, mogli by mi wiele opowiedzieć o historii Kamiennego Miasta. Mogliby, gdyby mówili po angielsku... albo gdybym ja choć troszkę rozumiał suahili :)

Fot.17 - "Luzak"

Fot.18

Fot.19

Fot.20

Fot. 21

Fot.22

Podobnie jak pani Mumba, która początkowo nie bardzo była przekonana, czy nadaje się na modelkę. Jednak po obejrzeniu na wyświetlaczu aparatu kilku zdjęć swoich sąsiadów z Stone Town dała się namówić na krótką foto-sesję :)

Fot.23 - "Pani Mumba"

Na koniec portret pewnego małego Zanzibarczyka napotkanego w jednym z zaułków kamiennego miasta:

Fot. 24

Fot.25

Piotr Meller, SJSW

Piotr Meller - BLOG ZANZIBARSKI cz. 1

2012-01-14T00:58:00.000-08:00

Dziennik z podróży Piotra Mellera

ZANZIBAR - DOOKOŁA WYSPY

Fot.1 - "Biały Żagiel"

Fot.2 - "Rajski Parking"

WSTĘP

Zanzibar jest archipelagiem składającym się z kilku małych wysepek i dwóch dużych o wdzięcznych, egzotycznie brzmiących nazwach Pemba i Unguja. Druga z nich, często nieformalnie określana mianem Zanzibaru jest bohaterką niniejszego foto-dziennika :) Na początek kilka informacji geograficznych.
Otóż Zanzibar dryfuje sobie majestatycznie po Oceanie Indyjskim w odległości około 35km od Afrykańskiego kontynentu. Wbrew pozorom, wyspa nie jest znowu taka mała, ma nieco ponad 100km długości i jest szeroka na około 30km. Jej powierzchnia to w przybliżeniu 2500 km2. Nie dość, że wyspa jest całkiem spora, to jeszcze do tego gęsto zaludniona. Z tego co wiem, na dzień dzisiejszy zamieszkuje ją blisko milion Zanzibarczyków. Główne atrakcje wyspy to oczywiście złote plaże, palmy, lazurowe wody Oceanu Indyjskiego, malownicze wioski rybackie i, jak piszą w przewodnikach, "jedyne funkcjonujące średniowieczne miasto wschodniej Afryki" czyli słynne Stone Town (z ang. Kamienne Miasto). Temu ostatniemu poświęcę kolejne dwie odsłony niniejszego dziennika. W dzisiejszej części zajmiemy się głównie rajskim obliczem wyspy. Zapraszam do oglądania zdjęć. :)

Fot.3 - "Przed Siebie"

Fot.4 - "Parkingowi"

Fot.5 - "Baldachimy"

WELCOME TO ZANZIBAR, czyli WITAMY NA ZANZIBARZE

Jak się okazuje, dostanie się na wyspę również wiąże się z różnej maści egzotycznymi przyjemnościami. Jako sposób transportu z kontynentu na oddaloną o kilkadziesiąt km wyspę wybraliśmy drogę morską. Prom, co prawda, dla wszystkich ten sam, za to różne taryfy dla pasażerów. Rezydenci płacą 20$ od łebka a Muzungu tacy jak my po 40$. Na dodatek kasjer zażyczył sobie po 5$ za jako jak to określono "Departure Tax" (ang. Podatek Odjazdowy). Nie dostał, dla zasady :) Wypływamy o godzinie 10:30, planowo powinniśmy być na 12:00. Na miejscu ma na Nas czekać wynajęty samochód. Wynajęty na gębę i po znajomości, bez zbędnej papierkowej roboty, za to z solidnym przebiegiem ;) Kilkuletnia Suzuki Vitara pali jak smok, ale na jazdę po tropikalnej wyspie nadaje się znakomicie. Do celu dopływamy na czas, po drodze oglądam błękitną taflę oceanu Indyjskiego na przemian z kinówką (ma się rozumieć z pirackiej płyty) jakiejś Bollywoodzkiej superprodukcji puszczanej na 14calowym telewizorze. Film jest mało taneczny, za to mocno sensacyjny. Coś jak połączenie Romeo i Julii z Egzorcystą. Na końcu, standardowo wszyscy tańczą i śpiewają, jak to w Bollywoodzkich filmach, a dobro i miłość zwycięża piekielną klątwę i ciemne moce :)
Po niezwykle zajmującym i pouczającym seansie udaję się na pokład, bo na na horyzoncie właśnie pojawiła się przyprawowa wyspa. Trzeba przyznać, że panorama Stone Town robi wrażenie, do tego lazurowa tafla wody, złoty piasek i kolorowe łódki. Zapowiada się naprawdę ciekawie :) Zanim jednak dostaniemy się na wyspę, czeka nas jeszcze odprawa. Tradycyjnie, już wpisujemy na kolorowych kartach emigracyjnych jakiś idiotyczny zawód. Chyba dla odreagowania, bo te wszystkie papierki i wszechobecna w tropikach biurokracja (prawdopodobnie pozostałość po obecności w tych stronach Brytyjczyków) nijak mają się do ogólnie panującego tam bałaganu. Po załatwieniu formalności wreszcie jesteśmy na wyspie. Dość szybko pojawia się człowiek z samochodem. Z wcześniej przeprowadzonego "wywiadu środowiskowego" wynika, że trzeba mieć miejscowe prawo jazdy. Hmm, a co jak się nie ma? Wtedy każdemu napotkanemu patrolowi trzeba płacić łapówkę. Cały myk polega na tym, żeby mieć w portfelu nie więcej niż 2000-3000 szylingów. Jak mundurowy zobaczy, że jest więcej, taryfa uznaniowa będzie odpowiednio wyższa. Biorąc pod uwagę, że kontrole są częste (jak się później okazało, zatrzymywano nas co najmniej 3-4 razy dziennie) szybko poszlibyśmy z torbami. Ale jest inny sposób. Facet od samochodu oferuje nam, że załatwi miejscowe prawo jazdy w pół godziny za opłatą, uwaga 10$ ! To rozumiem, zresztą nawet jak wciśnie nam ciemnotę od takiej kwoty specjalnie nie zbiedniejemy :) Jak się potem okazało, papier był legalny i pełnoprawny. Do dziś nie zapomnę widoku kolejnych funkcjonariuszy ochoczo lecących z uśmiechem na spotkanie Muzungu (Biali) i momentu w którym na widok "oficjalnego" dokumentu uśmiech powoli znikał z ich tworzy. W końcu do jednego po raz trzeci mijanego patrolu wypaliłem "A my się już dzisiaj poznaliśmy". Mina zagadniętego w ten sposób oficera mówiła sama za siebie. Eh, bezcenne wspomnienia :)

Ale dość już wspominek i opowieści, pora na przejażdżkę po wyspie :)

Fot.6 - "Rowerzysta i Baobab"

Fot.7 - "I znów to samo tyle, że z bliska. Przyznacie, że kawał drzewa :)"

Fot.8 - "Typowa Zanzibarska osada"

Fot.9 - "Droga przez wioskę"

Fot.10 - "Zanzibarski Highway"

Fot.11 - "Przeprawa"

Fot.12 - "Korek po Zanzibarsku i nasza pseudo-terenówka"

Fot.13 - "W drodze do szkoły"

Fot.14 - "VuVuZela, czyli znana z ostatnich Mistrzostw Świata piekielna trąba namiętnie używana przez afrykańskich kibiców piłkarskich :)"

Fot.15 - "Kolejna z licznych Zanzibarskich wiosek"

NIEDOSZŁE NURKOWANIE Z DELFINAMI ORAZ HISTORIA Z BALDACHIMEM

I tu nadeszła pora na arcyciekawą przypowieść o pomysłowości miejscowych przedsiębiorców. :)
Otóż wymarzyliśmy sobie nurkowanie z delfinami. A czemu by nie? Tyle tylko, że jak zwykle mieliśmy dość napięty harmonogram. Do tego, nieubłaganie zbliżała się pora deszczowa i lada chwila mogło się na dobre rozpadać, a wtedy to już kapota. Nie ma co zbyt długo czekać, trzeba rozejrzeć się za odpowiednim "biurem podróży". Te, jak to w krainach tropikalnych, były akurat wszędzie. Nie dość, że mobilne, to jeszcze na domiar złego wyjątkowo cwane i nachalne. Jednego z takich egzemplarzy spotkaliśmy na jednej z malutkich plaż.
Na dzień dobry wręczył nam wizytówkę, na której wielkimi jak byk literami widniało "Managing Director" oraz imię i nazwisko nastoletniego przedsiębiorcy. :) Po krótkich targach i sprawdzeniu wiarygodności firmy w pobliskim hoteliku okazało się, że prezes jest pomocnikiem miejscowego rybaka, któremu podprowadza od czasu do czasu łódkę i paliwo, by dorobić co nieco na boku. Zaproponowanej ceny dobrze nie pamiętam (chyba lepiej niż 50$ za godzinną przejażdżkę), ale była równie optymistyczna, co funkcja jaką sprawował według swojej wizytówki. Koniec końców, zdecydowaliśmy się spróbować szczęścia na innej plaży z innym przedsiębiorcą, bo już zdążyliśmy się zorientować w hoteliku, że w tym akurat miejscu z delfinami było raczej krucho.
Na kolejnej plaży szybko otoczyło nas stadko potencjalnych przewoźników. Ceny różne, w końcu zeszliśmy do 30$ (z wliczonym podatkiem na ochronę środowiska).;)
Ostatecznie nie zdecydowałem się na wypożyczenie zestawu do nurkowania. Pogoda robiła się nieciekawa (zaczęło lekko padać), ponadto wypłukana w wiadrze z breją maska z rurką do oddychania jakoś mnie nie przekonały ;) Inna sprawa, że nie było pewności czy uda się nam w ogóle spotkać delfiny bo: raz, delfiny najłatwiej spotkać około 5 rano a teraz jest 15-sta, dwa: pogoda jest delikatnie mówiąc taka sobie. No ale nie ma że boli, płyniemy. Łódka miała być zadaszona jako, że zaczynało padać, a mi marzyło się zrobienie delfinom chociaż kilku zdjęć. Dwuosobowa firma zapewniła nas, że będzie okazja. Wsiedliśmy więc na początek (przynajmniej tak nam się wtedy wydawało) do małej łódki bez dachu, za to z małym silniczkiem i ruszyliśmy w morze. Na horyzoncie bujały się dostojnie większe zadaszone jednostki, do których jak zrozumieliśmy mieliśmy się za chwilę przesiąść. Z tym większym zdziwieniem stwierdziliśmy, że chwilę później, zamiast zaparkować przy jednej z nich, mijamy je i płyniemy coraz głębiej w morze. O co chodzi, pytam. "No problem" słyszę, chłopaki mają plan! Wyciągają spod jednej z ławek stęchły kawałek brezentu i tłumaczą, że jak na dobre się rozpada, to staną nad nami we dwóch trzymając nam nad głową (za cztery rogi) tak skonstruowany baldachim. Jako, że mam dość bujną wyobraźnię (choć jak widać nie aż tak bujną, jak wyobraźnia naszych przewodników) zaraz stanął mi ten obraz przed oczyma i ręce mi opadły... Na szczęście nie rozpadało się na dobre i trochę tylko pokropiło. Po 20 minutach zobaczyliśmy pierwsze delfiny, potem kolejne. Nie były skore do zabawy, bo nie ta pora i nie te okoliczności przyrody... ale były i to chyba najważniejsze. Nie udało się ich zobaczyć w pełnej okazałości, ale zawsze to ssaki na wolności, a nie w oceanarium czy innym Zoo. :)
Ostatecznie rejs skróciliśmy z godziny do jakiś 40min (bo zaczynało coraz mocniej padać), co wyraźnie spodobało się naszym przewodnikom. Nie spodobał im się natomiast dorzucony im ode mnie "podatek od robienia wałków" i w rezultacie zamiast 30 dostali 20 dolarów, dla zasady bo nie lubię jak się mnie próbuje oszukać :)

Fot.16 - "Wyruszamy w poszukiwaniu Delfinów"

Fot.17 - "Cała Naprzód"

Fot.18 - "Jeden z napotkanych Delfinów"

Może nie wszystko potoczyło się po naszej myśli, ale uważam, że i tak było warto. Jeśli kiedykolwiek ponownie wybiorę się na Zanzibar, będę już wiedział gdzie i kiedy szukać delfinów.

Na pewno też nie zapomnę zestawu do nurkowania, bo na miejscowe raczej niestety nie ma co liczyć ;)

Póki co, wszystko wygląda bardzo pięknie ale obawiam się, że Zanzibar to nie tylko rajskie plaże, delfiny i malownicze wioski rybackie. Popatrzcie sami:

Fot.19 - "Jedna z mniej malowniczych osad..."

...oraz "Sklep Odzieżowy" z ubraniami pochodzącymi najpewniej z datków obywateli państw zachodnich:

Fot.20 - "Jak widać na brak towaru miejscowi biznesmeni nie narzekają"

Fot.21 - "Chyba tylko z jego ekspozycją nie najlepiej sobie radzą"

Ale to jeszcze nic. Jednym z najdziwniejszych widoków jakie przyszło mi zobaczyć na wyspie było blokowisko gdzieś pośrodku dżungli, a w nim rozradowane naszym widokiem dzieciaki:

Fot.22

Fot.24

Fot.25

I znów ruszamy w drogę...

Fot.26 - "Zawsze (i wszędzie) Coca Cola"

Fot.27 - "Pędząca Dala Dala, czyli miejscowy autobus"

Ale nawet w pędzie nie wolno zapominać o bezpieczeństwie. Więc na motor tylko w kasku :)

Fot.28 - "Cyklista"

Ale zaraz, zaraz... przecież ludzie to przecież nie jedyni mieszkańcy Zanzibaru:

Fot.29

Fot.30

Fot.31

Małpiszony oczywiście przyłapane na wolności. Przyznacie, że pozują lepiej niż nie jedna zawodowa modelka? ;)

Zwłaszcza daleki kuzyn z fotografii 30 i 31 to wyjątkowo wdzięczny i rzadki egzemplarz. Otóż jest to Kolobus Czerwony, występujący obecnie tylko i wyłącznie na Zanzibarze. Niestety, wszędzie indziej tę niezwykle sympatyczną małpkę już dawno wybili kłusownicy.

Poza małpiszonami są też na wyspie stworzenia znacznie mniejsze. Oto jedno z tych, które w tropikach tak bardzo umilają zasypianie :)

Fot.32 - "Krykiet"

Po rajdzie przez wyspę i spacerze przez dżungle wracamy na nabrzeże Zanzibar City:

Fot.33

Traf chciał, że trafiliśmy na odbywający się właśnie spontaniczny konkurs skoków do wody. Trzeba przyznać zawodnikom, że i poziom wysoki i dalekie loty.

Styl jak się możecie domyślać dowolny a ocenia zgromadzona na nabrzeżu publiczność :)

Fot.34

Fot.35

Fot.36 - "Beczka Śmiechu"

Przy okazji konkursu powstał mały serial, którą roboczo nazwałem "Oszukać Grawitacje" :) Zapraszam serdecznie do oglądania:

Fot.37

Fot.38

Fot.39

Zrobiłem też ujęcie po-klatkowe jednego ze skoczków. Przyznacie, że nie brakuje im odwagi :)

Fot.40 - "Skoczkorama"

I jeszcze wybrane zdjęcia w pełnej okazałości:

Fot.41

Fot.42

Starczy już? A gdzie tam, na deser jeszcze dwóch Zanzibarskich skoczków :)

Fot.43

Fot.44

Jednak na tym, wieczorne mini-igrzyska wcale się nie skończyły. Kawałek dalej odbywał się zacięty mecz piłki nożnej. Trzeba przyznać, że chłopaki na słabą kondycję raczej nie narzekali.

Fot.45

Fot.46

Fot.47

I to już prawie wszystko. Prawie... bo jak na rajską wyspę przystało dzień kończy się bajecznym zachodem słońca:

Fot.48

Fot.49

Fot.50

Piotr Meller, SJSW

SOCIAL CURRENCY - O kojarzeniu jakości życia z jakością otoczenia wizualnego

2011-12-28T05:14:00.000-08:00

http://c759930.r30.cf2.rackcdn.com/wp-content/uploads/2010/11/Socialopoly-Game-Board.jpg

Czyny mówią głośniej niż słowa?

O tym, że nie do końca chcemy lub potrafimy zdać sobie sprawę z tego, jak łatwo eksplorować, programować i uzależniać nasze potrzeby i oczekiwania w warunkach dynamicznie rozwijającej się cyfrokracji powstaje coraz więcej publikacji, niestety głównie anglojęzycznych. Od BBS i flashmobów, o rozwoju social media coraz częściej mówi się w kontekście pojęcia social bank, a Facebook nazywa największym bankiem świata (Stalnaker, 2011). W wirtualnej rzeczywistości walutą jesteśmy my - nasze potrzeby, gusta, preferencje (Rushkoff, 2010). Innymi słowy, stery nad jakością naszego życia przejmują portale społecznościowe, a wszystko to dzieje się w środowisku wizualnym. Część Internautów podkreśla, że koncepcje te dotyczą głównie wyścigu popularności. Czy można jednak zgodzić się z opinią, że biernych uczestników problem nie dotyczy?

Fejs Bóg i wirtualna waluta jako język Internetu

Stan Stalnaker, właściciel społecznościowej platformy Hub Culture posiadającej wirtualną walutę Ven podkreśla, że w momencie gdy Facebook udostępni funkcję wymiany P2P z możliwością „like”, mapa wartości „like-ów” i innej aktywności wyświetlanej na społecznym grafie zaczną funkcjonować jak pieniądze. Autor zwraca także uwagę na fakt, że w istocie wpływ wirtualnej waluty będzie dalej rósł wraz z zacieraniem się tradycyjnej definicji pieniądza, co wiąże się z początkującym charakterem jej rozwoju. Ponadto, Stalnaker utożsamia walutę z językiem, wnioskując dalej, że Internet potrzebuje własnego języka dla waluty, tak jak każdy naród posiada swój język i walutę. [1] Internauci podkreślają jednak, że wirtualna waluta nie jest wcale nowym zjawiskiem zakładając, że społeczeństwo jest światem przepływów (flows), w którym wymiana (exchange) dokonuje się za pomocą (social currency) i obejmuje rozmaite formy wymiany dóbr (reputation, credits, points, vouchers, grades, degrees, prizes, virtual money) [2], a takie funkcjonowały w Internecie od dawna np. na platformach gier. Armano porównuje z kolei drogę przeobrażenia współczesnego handlu na wzór gier (business gamefied) [3]. Idąc tropem prób definowania społecznej waluty można stwierdzić, że social currency funkcjonowało przed wynalezieniem pieniądza. Przy czym warto pamiętać, od czego wziął się „banking”.

Wizualność, czy obrazkowość społecznościówek nie tylko zapewnia wrażenie gry, prosty dostęp, szybki proces aklimatyzacji użytkowników na platformie i przyjemność użytkowania. Zapewnia także błyskawiczne, podprogowe rejestrowanie, utrwalanie i powielanie widzianych treści (current-see). Fenomen social media zupełnie zmodyfikował społeczną percepcję jakości życia, stał się meta systemem kształtującym nasze potrzeby i oczekiwania w pożądanym kierunku bardziej dynamicznie, niż tradycyjny marketing i reklama. Paradoksalnie, bardziej niż kiedykolwiek pozbawiając nas możliwości samodzielnej analizy i interpretacji, a przede wszystkim obrony przed niepożądaną ingerencją w jakość naszego życia. Jednocześnie, bardziej niż kiedykolwiek dając nam możliwość interpretacji poprzez wnikliwą obserwację.

Spojrzenie przez pryzmat jakości wizualnej

Konfrontacja poziomu wiedzy o jakości wizualnej w grupach o zróżnicowanym stopniu zaangażowania w kreację wizualną i problematykę jakości wizualnej skłania do kilku ważnych refleksji. Po pierwsze, niezależnie od zmiennych statystycznych, płci, wieku, wykształcenia i specjalizacji, stopnia wrażliwości, zaangażowania w kreację wizualną lub twórczego indywidualizmu, pojęcie jakości życia i jakości wizualnej otoczenia kształtują się w bardzo powierzchownym i ograniczonym zakresie percepcji. Biorąc pod uwagę istniejące możliwości ich zintegrowania, ponownego definiowania, połączenia, a także dostępność i dobrowolność wyboru opcji (gwarantującej definicję kompletną, uniwersalną, profesjonalną, wielozadaniową, ekonomiczną) trudno uzasadnić automatyczne skłanianie się populacji zazwyczaj ku priorytetom wygody, bezpieczeństwa, ekonomiki lub obojętności. Niestety, wolimy kojarzyć jakość wizualną tylko z gustem estetycznym, lub tylko z normami technologicznymi. W rzeczywistości jest to bardzo złożony, ustawiczny proces ciągłego doskonalenia na wszystkich poziomach zmysłów i ludzkiej aktywności, łączący zamiłowanie do filozofii jakości, samokształcenia, rozwoju, techniki, kultury, piękna i estetyki, psychologii i wielu innych pól działania. Po drugie, można zaobserwować, że kierunki rozwoju kultury powszechnej pozbawione filozofii jakości, pozbawione są w istocie wizji, nadrzędnego celu i strategii działania zapewniającej zrównoważony rozwój w duchu innowacji.
To programy pozbawione pasji i geniuszu. Po trzecie, obserwacja społecznej reakcji na taką diagnozę wskazuje pewne tendencje, np. do biernego odbioru, cząstkowych prób interpretacji, wycofywania się z odpowiedzialności za swoją opinię. W otwartej dyskusji o potrzebach i oczekiwaniach społecznych, stosunek do pojęcia jakości życia w kontekście rewolucji cyfrowej jest ambiwalentny. Z jednej strony przeraża nas wszystko, co nowe i nieznane oraz perspektywa uczciwej zmiany w kierunku rozwoju. Jakość wolimy postrzegać jako cechę produktu, a nie proces doskonalenia, który bezpośrednio odzwierciedlałby nasze realne, aktywne wysiłki we własnym rozwoju, a może obnażał ich brak? To starcie komfortu i wygody z deklaracją systematycznego doskonalenia musi się nam bardzo nie podobać, skoro wolimy tkwić w fikcyjnym przekonaniu, że rzeczy genialne biorą się w magiczny sposób z nikąd. Z drugiej strony, na co dzień chcemy wszystkiego, co najlepsze i najtańsze, oczekujemy i wymagamy wysokiej jakości w niskiej cenie, darmowej akceptacji, społecznego docenienia. Wychwalamy się na forach, fascynuje nas geniusz i kreatywność, choć go nie rozumiemy.
To wszystko punkty odniesienia, ale i sumy kontrolne jakości naszych marzeń, pragnień, ograniczeń, mentalności.

http://guestofaguest.com/wp-content/uploads/2011/03/social-media.jpg

Being fucking awesome

Julien Smith, jeden z pierwszych na świecie blogerów i autor bestsellerów opublikował surowe podsumowanie swojego doświadczenia z „social web”. [4] W istocie, chcemy być w czymś jedyni albo dobrzy, kończyć najlepsze szkoły, plasować się wysoko w rankingach, znać się na sztuce i biznesie, mieć najlepszego dentystę, być najdumniejszymi rodzicami, itd. Zwykle wystarcza, aby realną hierarchię wartościowania zastąpił wirtualny guzik „like”. Do czasu. Przez pryzmat jakości wizualnej, nasza codzienna aktywność w życiu i cyberprzestrzeni nabiera strategicznego znaczenia. Korzystamy z technologii, a nie technologia wykorzystuje nas. Interpretacja to klucz do wymiaru, w którym stając się bardziej świadomym uczestnikiem, przejmujemy z powrotem kontrolę nad procesami własnego rozwoju. Prowadzimy dialog, a nie jesteśmy prowadzeni monologiem. Przestając patrzeć wybiórczo, możemy podejść do rzeczywistości procesowo, polepszyć dowolną dziedzinę wiedzy i aktywności jeśli poświęcimy temu wystarczająco dużo czasu i uwagi.

Po co i komu potrzebna jakość wizualna

W perspektywie długofalowego rozwoju koncepcja jakości wizualnej może stanowić odpowiedź na wiele dylematów rozwoju, cyfrokracji, konsumpcjonizmu, stać się podstawą do opracowania skutecznych mechanizmów obrony świadomości przed cyfrową inwazją w nasze umysły. Otoczenie, które w znacznym stopniu negatywnie zaburza naturalne cykle (Rushkoff, 2010), w istocie ingeruje w jakość życia. Tracimy pewne naturalne umiejętności. Brakuje nam społecznej wyobraźni, aby skutecznie uzmysłowić sobie to pierwotne prawo do jakości otoczenia, jeśli wszystko, z czym jesteśmy realnie i wirtualnie powiązani funkcjonuje w zaburzonym cyklu, czasie i przestrzeni. Przestajemy zdawać sobie sprawę z fizyczności procesów, jakim niewątpliwie jest zdrowy obieg energii, zdrowa komunikacja i wymiana międzyludzka.

Nie popularne

Rok 2011 zaowocował pozytywnymi procesami i rozwiązaniami dla koncepcji jakości wizualnej w teorii naukowej i w praktyce badawczej, choć nadal stanowi zjawisko nowatorskie zarówno w sferach akademickich jak i artystycznych. Można zaobserwować jednak pojawianie się na rynku międzynarodowym coraz większej ilości projektów, publikacji i blogów nawiązujących m.in. do filozofii jakości, idei cyfrowego społeczeństwa, myślenia projektowego, rozwoju sektora branż kreatywnych, a pośrednio również do elementów koncepcji jakości wizualnej. Badanie wielu z nich wzbogaciło bazę argumentacji naukowej i wnioskowań na temat koncepcji jakości wizualnej, przyczyniając się do lepszego zrozumienia jej wielopłaszczyznowego charakteru oraz mechanizmów utrudniających przyswajanie wiedzy o jakości. Posłużyło także lepszej optymalizacji oferty programu promocji jakości w sztukach wizualnych.

Bibliografia

http://www.relationship-economy.com/2010/12/29/you-are-a-social-bank/

http://www.simplyzesty.com/facebook/could-facebook-become-the-worlds-biggest-bank/

http://en.wikipedia.org/wiki/Post_scarcity

http://en.wikipedia.org/wiki/Flash_mob

KEIT, SJSW

PRZEDE WSZYSTKIM ŁATWE PIĘKNO

2011-12-19T01:32:00.000-08:00

felieton Jacka Wykowskiego - dziennikarza, redaktora, specjalisty ds. sprzedaży i właściciela prężnie rozwijających się stron promujących fotografię

„...powiedz odbiorcy, że będzie mu przykro, że może boleć, że poczuje się zagubiony, że zostanie zmuszony do trudnych pytań. Co wybierze? Wiadomo co – obrazki gwarantujące przyjemność”

Z jakością wizualną w dziedzinie fotografii mamy problem. I to problem w wielu aspektach. Przede wszystkim brakuje definicji, określeń, ram, cóż to takiego „dobre zdjęcie”. Fakt – takich definicji może być mnóstwo, ale mimo tego nie należy rezygnować z ich skompilowania i upowszechniania. Obecnie funkcjonujące pojęcia opierają się z reguły na aspektach technicznych fotografii (ostrość, światło, kompozycja etc.) oraz na estetycznych (ładna lub brzydka praca oraz uzasadnienie). W dostępnych szerszemu gronu definicjach i w ocenach indywidualnych brakuje odniesień do wartości artystycznych.

Sam jako twórca i administrator stron z fotografią, w selekcji zdjęć opieram się głównie na mojej indywidualnej definicji „dobrego zdjęcia”. Oczywiście definicja ta ulega rozwojowi, ale cały czas ma charakter osobisty i myślę, że warto byłoby czasem odnieść się do określeń argumentujących wartość artystyczną zdjęcia. Bo te o charakterze technicznym tudzież estetycznym są raczej dostępne i tym samym łatwiej można się do nich odwołać.

Cóż to takiego dobre zdjęcie?

„Dla mnie podstawowym kryterium dobrego zdjęcia jest to, że wypływa ono z wewnętrznej konieczności: tak chcę i powinienem zrobić, a konsekwencją dobrej pracy jest radość, poczucie spełnienia” (dr Waldemar Frąckiewicz – FOTOocena z „Foto” nr 1987/3-4)

„Sztuka jest odtwarzaniem rzeczy, bądź konstruowaniem form, bądź wyrażaniem przeżyć – jeśli wytwór tego odtwarzania, konstruowania, wyrażania jest zdolny zachwycać, bądź wzruszać, bądź wstrząsać. (Tatarkiewicz, W., Dzieje Sześciu Pojęć, Warszawa, PWN, 1988, s.52).

„...będziemy poszukiwali zdjęć, które są rodzajem emocjonalnej relikwii, czyli czegoś, co adresuje ten przekaz do naszych emocji, ukrytych pragnień, tęsknot, do rzeczy które uważamy za piękne i godne tego aby je promować. Będziemy szukali fotografii które interesująco interpretują świat, które będą nas w stanie zaskoczyć”. (Tomasz Tomaszewski, panel dyskusyjny Wielkiego Konkursu Fotograficznego National Geographic z dn. 8 czerwca 2010 r. w Warszawie).

To definicje odwołujące się przede wszystkim (ale nie tylko) do walorów artystycznych zdjęcia. Takich właśnie brakuje. Jest rzecz jasna szereg innych, akcentujących wartości techniczne czy estetyczne, tudzież użytkowe, poznawcze i inne – ale jest ich nieproporcjonalnie więcej od tych przytoczonych powyżej. A najwięcej jest tych stawiających na piedestał estetykę. Ciekawą teorię na ten temat przedstawia Anna Maria Potocka w książce „Estetyka kontra sztuka”. „...bardzo łatwo jest zawładnąć świadomością i zdobyć przychylność odbiorcy, kiedy się obiecuje, że będzie "dobrze, miło, ciepło i pięknie". A powiedz odbiorcy, że będzie mu przykro, że może boleć, że poczuje się zagubiony, że zostanie zmuszony do trudnych pytań. Co wybierze? Wiadomo co – obrazki gwarantujące przyjemność. Wybierze łatwe piękno, sztuczną wzniosłość i pozorny tragizm”.

Cytat ten doskonale podsumowuje zarówno typ funkcjonujących w powszechnej świadomości definicji „dobrego zdjęcia” czy sztuki, jak i typ ocen i komentarzy prezentowanych prac.

Jako fotograf, który od kilku lat korzysta z internetowych galerii fotograficznych (jako autor zdjęć, ale i użytkownik oraz obserwator prac innych) jak też administruje własnymi tego typu stronami (np.: www.fb.com/artphotopoland) dostrzegam podobną tendencję właśnie w doborze zdjęć przez moderatorów/administratorów, w ocenianiu ich przez samych użytkowników, a także w uzasadnianiu tychże ocen. Tendencję, której główną treścią jest piękno, sztuczna wzniosłość i pozorny tragizm. Nawet na (z założenia) „branżowych” portalach fotograficznych typu plfoto.com czy maxmodels.pl próżno szukać na górze rankingu zdjęć, których jedyną wartością nie jest szeroko pojmowana estetyka i łatwość odbioru. Większość fotografii w kategorii „TOP” portalu plfoto.com za rok 2010 w dwóch podstawowych kryteriach: suma ocen i średnia ocen to zdjęcia przyrodnicze lub dokumentacyjne – niosą one rzecz jasna wartości estetyczne czy poznawcze – ale na tym ich wartość się z reguły kończy. Pobudzają te obszary naszej wrażliwości, które pobudzić można łatwo i jednoznacznie, nie zostawiając miejsca na niedomówienia, metafory i nie zmuszając do myślenia. Na portalu maxmodels.pl „najlepsze zdjęcia” to te, które mają najwięcej komentarzy. Innych kryteriów brak. Nie sądzę, by kryterium popularności mierzonej liczbą zdań pod zdjęciem (bardzo często są to towarzyskie dyskusje niedotyczące zdjęcia) mogło być jedynie obowiązującym w obiektywnej ocenie jakości zamieszczonej pracy. Czy służy to pełnemu i właściwemu promowaniu jakości wizualnej fotografii? Niekoniecznie.

Podobnie rzecz ma się z interpretacją słowną. Jeśli chodzi o plfoto.com, spotkałem się czasem z komentarzami oceniającymi zdjęcie według kryteriów technicznych (światło, kadr, kompozycja itd.). Większość jednak ocen skupia się tylko na estetyce zdjęcia, a ich uzasadnienie sprowadza się do indywidualnej oceny „ładne, średnie lub brzydkie”. Prawie nikt nie widzi potrzeby, a przede wszystkim nie potrafi uzasadnić, dlaczego dane zdjęcie mu się podoba lub nie – nawet w kategoriach piękna. Nie ma odwołań do historii sztuki, głównie malarstwa i fotografii, do prądów, trendów, inspiracji. Całkowicie brakuje interpretacji wartości artystycznej zdjęcia – szczerze mówiąc nigdy się z taką interpretacją nie spotkałem. Jeszcze gorzej jest na portalu maxmodels.pl: oceniający nie potrafią i nie widzą potrzeby uzasadniania jakości zdjęcia nawet wg profesjonalnych kryteriów technicznych. Dominują płytkie oceny oparte na indywidualnym guście typu „bardzo ładne zdjęcie”. Niestety podobne wnioski dotyczące komentarzy i dyskusji muszę wyciągnąć na przykładzie własnej strony www.fb.com/artphotopoland

Wśród zamieszczanych analiz prac dominują krótkie opisy zdjęć typu „dobre lub kiepskie”, mimo iż wśród społeczności do której owe zdjęcia docierają jest wielu uzdolnionych fotografów-artystów. Jedynym i wątpliwym pozytywem jest fakt, że uczestnicy, którzy sami zajmują się fotografią artystyczną (lub innego rodzaju, ale na wysokim poziomie) nie komentują wcale. Pewnym pocieszeniem może być jeszcze to, że strona jest dość młoda i nie skupiła jeszcze na tyle obszernego środowiska krytyków, którzy chcieliby i potrafili profesjonalnie oceniać zamieszczane zdjęcia. Jako autor i pomysłodawca strony dążę do tego, by to się zmieniło.

Inną wartą uwagi obserwacją jest fakt przebijania się do powszechnej świadomości zdjęć o określonej kategorii. Tak jak wspomniałem wcześniej, dominuje fotografia przyrodnicza, ale także akty. Sama nagość jest potężnym magnesem skłaniającym do obejrzenia zdjęcia. Co ciekawe, najlepiej, gdy odwołuje się bezpośrednio do erotyzmu i skupia się na wzbudzeniu zainteresowania poprzez skojarzenia z seksem lub pięknem. Aktów, na których nagość jest narzędziem wskazującym na głębszy przekaz, jest mało i nie przebijają się do szerszej publiczności. A nawet jeśli się przebiją, o ich wartościach artystycznych się nie mówi lub się ich nie zauważa.

Osobiście nie spotkałem się w polskiej przestrzeni wirtualnej z portalem, który promowałby jakość fotografii w odpowiedni sposób. Po części to wina samych pomysłodawców i moderatorów, ale także i uczestników oraz odwiedzających takie portale. Myślę, że jest jednak miejsce i potrzeba, by taki portal i społeczność powstały.

Jacek Wykowski dla SJSW

Piotr Meller - BLOG AFRYKAŃSKI cz. 4

2011-11-19T05:56:00.000-08:00

Dziennik z podróży Piotra Mellera

IFAKARA ORAZ WODNE SAFARI

Fot.1 - "Rodzinna przejażdżka"

Tym razem nie będzie zbyt wiele tekstu. Jak mówią fotografię mogą powiedzieć więcej niż 1000 słów ;) Zapraszam więc na spacer do Ifakary.

Na początek piękna choć podniszczona zabudowa z lat 50tych ubiegłego stulecia:

Fot.2

Fot.3

Fot.4

..oraz ta nieco nowsza i mniej efektowna. Za to dla mnie interesująca z punktu widzenia fotografa :)

Fot.5 - "Pro-Foto"

W Ifakarze znajduje się oczywiście targowisko. Poniżej jedno ze stoisk...

Fot.6

...przy, którym spotkaliśmy sprzedawce homeopatycznej Viagry ;)

Fot.7

Miejscowi Ziomale:

Fot.8

oraz salon gier:

Fot.9

I jeszcze kilka obrazków z Ifakary:

Fot.10 - "Kobieta z Targu"

Fot.11 - "Śmieciarka"

Dość już Ifakary, nie po tu przecież przyjechaliśmy...

REJS

Do Ifakary nie przyjechaliśmy jednak zwiedzać, ale na "wodne safari". Poza dziesiątkami gatunków ptaków (w tym jednego endemicznego Twitty'ego, wyglądającego jak mały kanarek) mieliśmy zobaczyć żyjące dziko hipopotamy i krokodyle. I jedno, i drugie w sumie już widzieliśmy. Hipopotamy w stawie na safari, a krokodyle w parku. Ale zobaczenie ich z łódki to zdecydowanie większa atrakcja :) Na ile to prawdopodobne, że się uda, bo gwarancji przecież nikt nam nie jest w stanie dać :) Za chwilę przekonamy się sami...

Na początek przygotowania do rejsu. Pełna "profeska" ;) Tuż przy brzegu czekała kilkumetrowa dłubanka. Nie była jeszcze gotowa. Najpierw należało ją "ztuningować", tzn. zamontować dach, żeby Muzungu się przypadkiem nie upiekli. O tym, że baldachim był dla nas konieczny, przekonałem się zaledwie godzinę później, kiedy to podczas 15minutowej przerwy na jednej z wysepek spaliłem się na czerwono, a nie mam przecież specjalnie wrażliwej skóry ;) Kolejne trzy dni dochodziłem do siebie. Na szczęście dla mnie kolejne dwa dni były pochmurne (nieuchronnie zbliżająca się pora deszczowa), więc moja skóra (zwłaszcza na rękach) miała czas, by dojść do siebie. I tu dobra rada dla czytelnika, w okolicach równika zawsze i wszędzie używamy olejków z filtrem i nie ważne, czy wychodzimy na słońce na 5,10 czy 15min. Ja przekonałem się o tym wyjątkowo boleśnie :)

Wracając po tej małej dygresji do wspomnianego "tuningu", polegał on na montażu prymitywnego baldachimu, składającego się z przerdzewiałego stelażu i prostokątnego materiału. Jak wszystko w Afryce, montaż przebiegał w iście żółwim tempie. To, co nam samym zajęłoby prawdopodobnie góra 15 minut, obsłudze naszej łódki zajęło lepiej jak pół godziny. No ale w Afryce wszystko się tak odbywa. Mogłem się z resztą przekonać o tym jeszcze w samym Dar Es Salaam, robiąc zakupy w miejscowym supermarkecie. W życiu nie wiedziałem tak "pieczołowicie" i flegmatycznie przesuwanych przez skaner produktów spożywczych. ;)

Jako, że procedura przygotowaniu łódki dla Muzungu trochę trwała, mieliśmy aż nadto czasu, by rozejrzeć się trochę po okolicy. Tuż obok naszej skromnej "mariny" odbywała się przeprawa promowa na drugą stronę rzeki:

Fot.12

Fot.13

Fot.14

Prom jak prom nie bardzo jest co opisywać, więc pisać nie będę :) Po jakiś 40min nasza łódka była wreszcie gotowa:

Fot.15 - "Nasza dłubanka wraz z przewodnikami"

Fot.16 - "Wioślarz"

Co prawda mieliśmy polować na krokodyle i hipopotamy tymczasem pokazywano nam głównie ptactwo oraz miejscowych rybaków przy pracy:

Fot.17 - "Rybak"

I jedna z ładniejszych upolowanych ptaszyn:

Fot.18

Fot.19

Upolowałem też przedstawiciela wspomnianego kanarkowatego gatunku endemicznego, ale jako fotograf z ambicjami nie odważę się na publiczne pokazanie tego zdjęcia, bo jest zwyczajnie słabe, a ptaszyna jest bardzo daleko :) Z resztą nie po ptaki tu przecież przyjechaliśmy. Dręczeni pytaniami przewodnicy w końcu kapitulują i przyznają, że tuż przed rejsem dowiedzieli się, że dziś w okolicy większych zwierzaków nie ma. Pytani po drodze rybacy w dłubakach mówili ponoć, że trzeba by płynąć w górę rzeki co najmniej 2 godziny. Nasi przewodnicy zgłosili, co prawda, gotowość płynięcia tam, ale nie jestem do końca pewien, czy nie był to blef nastawiony na to, że nie jesteśmy na tyle zdeterminowani, by spędzić kolejne kilka godzin siedząc na wiadrach w chybotliwej drewnianej łódce. Tak czy inaczej, mieli rację i jako nagrodę pocieszenia zaproponowali nam spotkanie z miejscowymi rybakami. Przyznam, że nie był to dla mnie wielki dramat. I krokodyle i hipopotamy już przecież widzieliśmy, a i mnie zdecydowanie bardziej interesują prawdziwi mieszkańcy Afryki, niż miejscowa fauna i flora. Ruszyliśmy więc na spotkanie miejscowych poławiaczy...

I tu znów nie będę się rozpisywał, sami zobaczcie jak wyglądała rybacka osada, którą odwiedziliśmy:

Fot.20 - "Parkowanie na jednej z wysepek na której tak efektownie się podsmażyłem"

Fot.21 - "Nasz wiecznie uśmiechnięty przewodnik"

Fot.22 - "Osada"

Fot.23 - "Portret z rybami"

Fot.24 - "Przygotowania do łowów"

Fot.25 - "Garkuchnia"

Fot.26 - "Rybacka marina"

Fot.27 - "...oraz jeden z tych którzy wyruszyli na łowy"

Na koniec tylko połowicznie udanego rejsu ruszyliśmy na piwo do pobliskiego lokalu, który sam w sobie stanowił swego rodzaju atrakcję. Otóż przybytek ów, to nic innego jak kontener, na dachu którego znajduje się zadaszony strzechą balkonik, na którym można rozsiąść się wygodnie i napić zależnie od preferencji zimnego Serengeti lub Kilimanjaro. Żeby było śmieszniej, w dachu jest dziura, przez którą barman podaje browary z lodówki znajdującej się w kontenerze, wprost do klientów na balkonie :) Pełna egzotyka... Dopełnia jej łupiący z głośników Hip Hop w suahili.. to dopiero klimat :)) Szkoda, że już jutro musimy opuścić Tanzanię...

Piotr Meller, SJSW

Piotr Meller - BLOG AFRYKAŃSKI cz. 3

2011-11-15T01:33:00.000-08:00

Dziennik z podróży Piotra Mellera

SAFARI W MIKUMI & SNAKE PARK

Fot.1 - "Chcesz w Trąbę?"

SAFARI W MIKUMI

Bez wątpienia, największą atrakcją jaką można zobaczyć w Afryce, są żyjące na wolności zwierzęta.
Jak się domyślacie, był to jeden z najbardziej wyczekiwanych przeze mnie punktów naszej afrykańskiej wyprawy :)

Na bezkrwawe foto-safari wybraliśmy się do oddalonego o nieco ponad 200km od stolicy Tanzanii Parku narodowego Mikumi. Po cichu marzyło mi się Serengeti, ale to ostatnie niestety odpadało ze względów logistycznych (spora odległość od Dar es Salaam) oraz finansowych (kosmiczne wręcz ceny najkrótszego nawet pobytu). Finanse, finansami (przecież nie co dzień człowiek wybiera się do Afryki), ale odległość i napięty harmonogram krótkiego, jakby nie patrzeć pobytu, ułatwiły nam podjęcie decyzji, co do wyboru miejsca naszego Afrykańskiego Safari. Z resztą, Mikumi zapowiadało się całkiem nieźle. Według Wikipedii, krajobraz Mikumi często porównywany jest do Serengetti. Można tam więc zobaczyć akacje i słynne baobaby oraz około 400 gatunków ptaków. Jeśli chodzi o większe zwierzęta, park zamieszkują między innymi słonie, żyrafy, zebry, impale, antylopy gnu, hipopotamy, bawoły oraz lwy. Choć te ostatnie można tam zobaczyć niezmiernie rzadko.

A jak było w praktyce? O tym akurat możecie przekonać się sami, oglądając niżej zamieszczone zdjęcia :)
Jak widzicie, udało nam się spotkać prawie wszystkie wymienione powyżej ssaki :) Niestety, nie udało nam się zobaczyć lwów, na których napotkanie po cichu liczyliśmy.. No ale narzekać z tego powodu specjalnie nie będę ;)

Początek safari, nie zapowiadał się specjalnie optymistycznie. Pogoda była, delikatnie mówiąc, nieciekawa. Szaro buro, pochmurnie (co zresztą widać na zdjęciu tablicy Mikumi, Fot.2), po drodze nawet kilka razy padało. Na szczęście, po niecałej godzinie nieco się rozpogodziło, co przywróciło nam nadzieję na udane bezkrwawe foto-polowanie :) Naładowani optymizmem i po dokonaniu stosownej opłaty (kartą kredytową, bo gotówką nawet gdybyśmy bardzo chcieli nie dało by się) w promieniach słońca wjechaliśmy do Parku Narodowego Mikumi. Pierwsze spostrzeżenie, samochód 4x4 to jedyna rozsądna opcja, bo standardowa osobówka raczej by sobie w tym terenie nie poradziła. Drugie, coś tu chyba nie gra, gdzie są wszystkie zwierzęta? W ciągu pierwszej godziny zobaczyliśmy z daleka małpiszona, niebieską ptaszynę, przechadzającą się w oddali, żyrafę, oraz zażywające kąpieli błotnej trzy pokaźne bawoły. Były też ma się rozumieć antylopy, ale one są praktycznie wszędzie. Nie ukrywam, że byłem trochę zmartwiony bo słyszałem, że niestety nie zawsze safari wygląda tak, jak by się tego chciało i w najgorszym przypadku nasza wyprawa może się zakończyć podziwianiem płaskiej jak stół równinnej sawanny. W poszukiwaniu zwierzyny zapuszczaliśmy się coraz dalej i dalej, w głąb parku.

Z czasem zacząłem się martwić coraz bardziej, bo czas upływał niebłaganie, a przy wjeździe poinformowano nas, że do godziny dziewiętnastej musimy wrócić, bo zamykają park. Przy stawie, przy którym powinny być hipopotamy, zobaczyliśmy tylko ich wystające spod gęstej rzęsy wodnej oczy. Zaczynałem już tracić nadzieję, że cokolwiek dziś obejrzymy. Zbliżała się godzina osiemnasta, słońce powoli chyliło się już ku zachodowi.. trzeba wracać i nie ma, że boli. I wtedy się zaczęło, wszystkie pochowane dotychczas po krzakach zwierzaki nagle zaczęły się pokazywać. Zupełnie, jakby chciały jeszcze skorzystać z ostatnich promieni zachodzącego słońca. Byliśmy więc świadkami amorów Zebr oraz półtoratonowej "gry wstępnej" w wykonaniu słoni.
Przez drogę, co jakiś czas przebiegały to zebry, to antylopy. Sawanna, jak za dotknięciem czarodziejskiej różdżki, zaczęła tętnić życiem. Patrząc na te żyjące na wolności zwierzaki i przypominając sobie te, które lata temu widziałem w Zoo, nie mogłem oprzeć się wrażeniu, że te ostatnie były tylko smutnymi cieniami zwierząt, na które patrzę teraz... Tak pewnie było w istocie. Bardzo żałowałem, że musieliśmy już opuszczać Mikumi, choć z drugiej strony biorąc pod uwagę, że godziny otwarcia Parku są odgórnie ustalone cieszę się, że opuszczaliśmy go tuż przed zachodem słońca w chwili największej aktywności zamieszkującej je fauny.
Nawet nie chce myśleć, jak wyglądałoby nasze safari gdyby Mikumi zamykano o godzinie osiemnastej...

Poniżej foto-efekty mojego bezkrwawego polowania ;)

Fot.2 - "Witamy w Mikumi"

Fot.3 - "Sawanna"

Fot.4 - "Leonard, kierowca i przewodnik jednym"

Fot.5 - "Nasza fura z baldachimem"

Fot.6 - "Hipopotamy"

Fot.7 - "W poszukiwaniu zwierzyny"

Fot.8 - "Myśliciel"

Fot.9 - "Gnu Pręgowane na spacerze"

Fot.10 - "Bycze SPA, czyli kąpiele błotne po Afrykańsku"

Fot.11 - "Tych zwierzaków chyba przedstawiać nie trzeba?"

Fot.12 - "Zebry na przejściu dla pieszych :)"

Fot.13 - "Rodzinny Spacer"

Fot.14 - "Straż Tylnia"

Fot.15 - "Stado"

Fot.16 - "Koziołek"

Fot.17 - "Błękitny Śpiewak"

Fot.18 - "Impala podczas kolacji"

Fot.19 - "No i po bufecie..."

Fot.20 - "Półtora-tonowa gra wstępna"

Fot.21 - "Rodzicielstwo"

Fot.22 - "Love is in the Air"

Fot.23 - "Słoniątko"

Fot.24 - "Impale i Pawiany"

SNAKE PARK

Następnego dnia zajrzeliśmy jeszcze do Snake Parku, znajdującego się niedaleko Mikumi .

Poza różnej maści wężami, można tam było zobaczyć takie oto bestie... czasem w dość nietypowych sytuacjach :) (patrz. Fot.26)

Fot.25 - "Oko w oko"

Fot.26 - "Pieszczoch"

Fot.27 - "Czy te zęby mogą kłamać?"

No dobrze, ale dość już żywych skamienielin ;) W Parku możemy oglądać z bezpiecznej odległości jedne z najbardziej jadowitych węży świata:

Fot.28 - "Kobra"

Fot.29 - "Zielona Mamba"

Zielona Mamba, to wąż długości około 2m, który co ciekawe, chętnie pływa. Niech was nie zmyli sympatyczna mordka na powyższym zdjęciu. To jeden z najbardziej jadowitych węży na świecie, choć zdecydowanie mniej agresywny, niż jego czarny kuzyn. Czarna Mamba, bo o niej tu mowa, jest największym jadowitym wężem Afryki. Najczęściej osiąga długość około 2,5-3m, ale zdarzają się i egzemplarze 4,5metrowe. Wbrew pozorom, nazwa nie pochodzi od koloru łuski, ale od zabarwienia wnętrza pyska. Czarna Mamba może być więc oliwkowa, brązowa albo lśniąco czarna. Taki z resztą egzemplarz napotkaliśmy w Snake Parku w Mikumi (Fot.30). Mimo, że wygląda stosunkowo "niewinnie", to jeden z najszybszych węży świata, mogący poruszać się z szybkością do 24km/h. Czarna Mamba jest stworzeniem terytorialnym i choć zazwyczaj ustępuje w momentach zagrożenia, to w sytuacji gdy nie ma drogi odwrotu, może stać się nad wyraz agresywna. Największe egzemplarze tego gatunku są w stanie podnieść się na wysokość twarzy dorosłego człowieka. Atakują z niesamowitą prędkością, kąsając wielokrotnie. Podczas jednego tylko ukąszenia wydzielają od 100 do 400 mg jadu. Dla dorosłego człowieka śmiertelną dawką jest 10-15. Jad Czarnej mamby zawiera neurotoksyny, które w ciągu 7-15godz od ukąszenia powoli zabijają ofiarę. Najpierw paraliżowane są mięśnie, przy czym ofiara cały czas zachowuje świadomość, nie mogąc się jednak poruszać. Jeśli na czas nie zostanie zastosowane odpowiednie antidotum, ukąszony po wielu godzinach ostatecznie się dusi. Choć Czarna Mamba zwykle poluje na drobne zwierzęta, zwłaszcza myszy, szczury, jaszczurki i ptaki (i po ukąszeniu przez wiele godzin czeka na śmierć ofiary), to zdarzają się również przypadki atakowania przez nią dużych zwierząt afrykańskich, takich jak żyrafy czy bawoły. Atakuje zarówno z ziemi, jak i z gałęzi drzew. Nic więc dziwnego, że wąż ten budzi szczególny lęk wśród mieszkańców afrykańskich wiosek. Krążą o niej dziesiątki mniej lub bardziej prawdopodobnych opowieści. Zgodnie z jedną z nich (choć nie potwierdzoną przez badaczy) jest historia zabicia przez węża całej rodziny śpiącej w otwartej chacie. Afrykańczycy twierdzą również, że zdarzają się przypadki ścigania ludzi przez Czarne Mamby. Cóż trzeba przyznać, że wąż ów to nie lada przyjemniaczek. Poniżej główny bohater niniejszego akapitu:

Fot.30 - "Czarna Mamba"

Na koniec, nasz przewodnik choć nieproszony, postanowił obudzić dla nas czarną Kobrę. Mimo, że robił przysłowiową dobrą minę do złej gry, nawet na zdjęciu widać, że był wyjątkowo ostrożny i mocno skoncentrowany (Fot.31). Nic dziwnego... zwłaszcza, że miał do czynienia z dość wredną odmianą kobry, w sytuacji zagrożenia plującej jadem...

Fot.31 - "Czarna Kobra"

PRZEKRĘT

Okazuje się, że w Afryce uważać trzeba nie tylko na dzikie zwierzęta, ale również na dbających o ich bezpieczeństwo ludzi. Kogo mam na myśli i jakie niebezpieczeństwo? Otóż chodzi o przedsiębiorczych "kasjerów" owych przybytków, a zagrożenie jest natury... hmm, finansowej :) Już wyjaśniam. Otóż okazuje się, że za wstęp do Parków Narodowych Tanzanii jest możliwy tylko i wyłącznie dla posiadaczy kart kredytowych, bo gotówką zapłacić się nie da. Karta debetowa, ani czeki podróżne też by się raczej nie sprawdziły ;) W sumie nic w tym dziwnego, bo gotówka szybko i łatwo mogłaby wyparować, a tak dolary wpływają wartkim strumieniem wprost na konta odpowiednich organizacji. Uniemożliwia to wspomnianym kasjerom dorabianie na boku kosztem państwa. I wszystko byłoby w porządku gdyby nie to, że wspomniani kasjerzy zawsze mogą dorobić sobie kosztem Bogu ducha winnych gości rezerwatów przyrody. A jakim to sposobem? Chociażby robiąc zakupy w Internecie na koszt frajera, którego numer karty wpadł im w posiadanie. I tu ciekawostka.. Do dziś nie wiemy czy było to w Parku Narodowym Udzungwa Mountains czy w Mikumi (nigdzie indziej nie dokonywaliśmy płatności kartą), ale faktem jest, że w którymś z tych miejsc pewien spryciarz mając w ręku kartę zaledwie przez kilkanaście sekund zdążył zapamiętać wszystkie potrzebne do dokonania zakupów w Internecie dane z karty kredytowej (!) Całe szczęście, że tego dnia Visa stanęła na wysokości zadania i jej przedstawicielka zadzwoniła do Piotrka następnego dnia w sprawie podejrzanej transakcji jakiej usiłowano dokonać przy użyciu danych pochodzącymi z jego karty.

Na zakończenie małe ćwiczenie: jeśli macie taką możliwość, weźcie na chwilę do ręki kartę kredytową, którą widzicie po raz pierwszy w życiu i jednym rzutem oka zlustrujcie i zapamiętajcie wszystkie znajdujące się na niej po obu stronach numerki wraz z imieniem i nazwiskiem posiadacza. Imponujące, co? ...I pomyśleć, że taki talent marnuje się gdzieś na kasie tanzańskiego parku narodowego ;)

Piotr Meller, SJSW

Piotr Meller - BLOG AFRYKAŃSKI cz. 2

2011-11-12T09:06:00.000-08:00

Dziennik z podróży Piotra Mellera

GÓRY UDZUNGWA I WODOSPAD SANJE ORAZ WIOSKA MANGULA

Fot.1 - "Buszujący w zbożu.. wersja Afrykańska"

GÓRY UDZUNGWA

Góry Udzungwa to łańcuch górski położony na wschód od Parku Narodowego Ruaha. To również najmłodszy Tanzański park narodowy, utworzony w październiku 1992r. Swoim obszarem obejmuje 1900km2, a jego najwyższy szczyt ma wysokość 2500m. Jednak Udzungwa to nie tylko fantastyczne miejsce na górskie wyprawy. To również obszar, na którym występuje wiele gatunków endemicznych, czyli występujących wyłącznie tutaj. I tak, ponad jedna czwarta roślin w parku to gatunki endemiczne. Ponadto co najmniej cztery gatunki ptaków nie występują nigdzie indziej na świecie. Jeden z nich, Pstropiór Afrykański został odkryty dopiero w 1991r. W tropikalnych lasach występuje również kilka endemicznych gatunków małp. Występują tu również lwy, lamparty, bawoły oraz słonie. Te ostatnie są zdecydowanie mniej liczne, ale może to i dobrze, bo spotkanie w dżungli zwłaszcza z kotowatymi do najbezpieczniejszych by nie należało :)

Jako, że Park nie ma dróg przystosowanych do poruszania się po nich pojazdami spalinowymi (rowery też raczej by się nie sprawdziły), jedyną opcją do podróżowania po nim są własne nogi. Choć po cichu marzył mi się niezwykle trudny 6-dniowy trek Lumemo Trail, ze względu na ograniczenia czasowe zdecydowaliśmy się na wspinaczkę na wodospad Sanje, by z wysokości 170m rozejrzeć się po okolicy. W normalnych warunkach atmosferycznych szlak, mimo, że stromy, nie stanowił by specjalnego wyzwania. Przecież to zaledwie 1,5-2 godzinki marszem w górę, po całkiem nieźle przygotowanym szlaku. Tyle tylko, że spacer odbywał się w dżungli w samo południe, w temperaturze bliskiej 40stopni i przy "standardowej" dla obszarów tropikalnych wilgotności. Do tego, na plecach taszczyłem blisko 10kg sprzętu foto :) No ale daliśmy radę, po drodze widzieliśmy kilka małpiszonów (głównie Białych i Czerwonych Colobusów) baraszkujących wysoko w koronach drzew oraz mega-mrówki, które w pewnym momencie zaszły nam drogę. Takich potworów jeszcze nie wiedziałem, obeszliśmy je wiec szerokim łukiem :)

Lwów i Lampartów na szczęście nie spotkaliśmy za to tuż przed wejściem na teren Parku spotkaliśmy trzy małe mieszkanki pobliskiej wioski:

Fot.2 - "Nieufność ...dziewczynki spotkane po drodze na wodospad Sanje"

Fot.3

Jak wyglądały poszczególne etapy wspinaczki, możecie przekonać się sami, zapraszam więc do oglądania zdjęć:

Fot.4 - "Chatka, jedno z domostw na które natknęliśmy się wchodząc w górę"

Fot.5 - Mniej więcej w połowie drogi mieliśmy okazję po raz pierwszy spojrzeć na wodospad Sanje..."

Fot.6 - ...oraz z góry na otaczającą okolicę"

Fot.7 - "U stóp jednej z kaskad..."

Fot.8 - "Na szczycie najwyższej z kaskad widocznych na poprzednim zdjęciu"

Czy warto było się wspinać? To chyba oczywiste, choćby tylko po to, by spojrzeć z góry na okolicę :)

Tak sobie teraz myślę, że w tym właśnie miejscu podczas pory deszczowej bije wartki strumień rzeki spadający 170m w dół, dostarczając wodę do pobliskich wiosek i nawadniając pola doliny Kilombero. Wtedy nie byłoby możliwe podejście tak blisko krawędzi wodospadu. Najpewniej, nie można by nawet stanąć w miejscu, w którym wykonałem powyższe zdjęcie.

Na tym jednak nie skończyły się atrakcje związane z wodospadem. Za radę przewodnika wspiąłem się na kolejne kaskadę, z której co prawda nie było widać tak wiele, za to można się było wykąpać w lodowatej wodzie, w samym sercu czarnego lądu, i to całkiem niedaleko równika :) To chyba jedno z najfajniejszych rzeczy, jakich doświadczyłem w życiu... jeśli kiedykolwiek będziecie mieli okazję, gorąco polecam :)

Zejście było znacznie łatwiejsze, zwłaszcza, że dobrze się ochłodziłem przed kolejnym marszem przez dżungle. Pomimo zmęczenia, postanowiłem trochę się rozejrzeć po okolicy. Zwłaszcza, że zaczęło robić się naprawdę ciekawe światło:

Fot.9 - Słońce chowające się powoli za jednym z pasm gór Udzungwa"

Fot.10

Fot.11

WIOSKA MANGULA

Zmierzając do oddalonej o jakieś pół godziny piechotą od naszego pola namiotowego wioski Mangula, nie za bardzo wiedziałem, czego się spodziewać. Po drodze nie spotykaliśmy się ze zbyt wieloma wyrazami sympatii ze strony Tanzańczyków. Powiem więcej, im głębiej w ląd i dalej od stolicy, tym bardziej nieprzychylne napotykaliśmy spojrzenia. Jadąc do Hondo Hondo, miejscowi odprowadzali nas wzrokiem z zaciętymi twarzami. Szybko zorientowałem się, że raczej marne szanse mam na portrety normalnych ludzi, podobne do tych, które udało mi się zrobić w Indiach, zaledwie kilka miesięcy wcześniej. Nie był bym sobą, gdybym jednak nie spróbował :) Mieszkańcy mijanych po drodze wiosek nie byli jednak skorzy ani do rozmów, ani do pozowania. Kiedy zatrzymaliśmy się tuż obok wjazdu do jednego z domostw, przed którym zasiadała cała liczna rodzina i bawiły się dzieci, na przywitanie wyszedł nam jedynie chudy, na oko 40 letni jegomość z maczetą w ręku...

Było to góra 15-20km od miejsca, w którym znajdowaliśmy się teraz. Jakie są szanse, ze Mangulczycy są inni? Jak twierdził Jock, z pochodzenia Szkot, współprowadzący wraz z dwójką sympatycznych Irlandczyków Derekiem i Betty, oraz Anglikiem Woody'm (mam nadzieję, że nic nie pokręciłem, konfiguracji imion z narodowościami, choć pewien jestem góra na 50procent ;) mieszkańcy Manguli są jak najbardziej przyjaźni. Wioskę zamieszkują głównie przedstawiciele trzech plemion: Wapogoro, Wandamba i Wabena. Wielu z nich znalazło zatrudnienie na polu namiotowym, a grupa wspomnianych wyżej Europejczyków pozostaje z nimi w dobrych kontaktach, pomagając jak tylko było to możliwe. Z tego, co mi mówiono, parę lat potrwało zanim zdobyli zaufanie Mangulczyków. Po tym, co zobaczyłem w innych wioskach, wcale się im nie dziwię. Nie dziwię się też brakiem zaufania Tanzańczyków do Muzungu. Afryka naprawdę dużo doświadczyła ze strony białych.

No więc, jaka była Mangula? Chyba nie ma sensu opisywać skoro możecie przekonać się sami :)

Fot.12 - "Emanuel (Eli), który oprowadzał mnie po wiosce"

Zanim jeszcze trafiłem do wioski, odwiedziliśmy z Elim pobliskie boisko, na którym bosonodzy piłkarze zdobywali bramkę za bramką:

Fot.13 - "Kolejny Pele?"

Fot.14 - "Gol !!!!!!!"

Fot.15 - "Jeden z Piłkarzy..."

Fot.16 - "...oraz cała drużyna"

Fot.17 - "Po Meczu"

Po meczu przyszła kolej na spacer po wiosce i poznanie kilku z jej mieszkańców:

Fot.18 - "Przerwane porządki"

Fot.19 - "Portret rodzinny"

Fot.20 - "Dziewczynka z wykałaczką"

Fot.21 - "Eli z synkiem"

Fot.22 - "Apetyt na dobrą zabawę"

W ramach podziękowania za gościnność kupiłem dzieciakom cukierki... Na jednej paczce oczywiście się nie skończyło :)

Fot.23 - "Cukierki"

Fot.24 - "Rowerzysta"

I jeszcze kilka zdjęć mieszkańców Manguli:

Fot.25

Fot.26 - "Ojciec i Syn"

Fot.27

Fot.28

Fot.29

Fot.30 - "Dziewczynka z podręcznikiem do Suachili"

Na koniec pokazano mi szkołę znajdującą się obecnie w budowie:

Fot.31 - "Mangulska szkoła w budowie"

Pobyt w wiosce choć krótki, był naprawdę niesamowitym przeżyciem. Zwłaszcza, że przez cały czas towarzyszył mi wianuszek uradowanych dzieciaków. Dwójka z nich złapała mnie w pewnym momencie za ręce, po chwili dołączyły kolejne... Spacerowaliśmy tak przez wioskę uśmiechając się. Bardzo żałowałem, że muszę już opuścić to miejsce...

Fot.32 - "Pożegnanie"

Piotr Meller, SJSW

Piotr Meller - BLOG AFRYKAŃSKI cz. 1

2011-11-10T03:43:00.000-08:00

Dziennik z podróży Piotra Mellera

LOT, DOMOSTWO POKOJU ORAZ DROGI I BEZDROŻA AFRYKI

Fot.1 - "Na Kolizyjnym" ...czyli samolot kontra statek...

WSTĘP

Nasza podróż zaczęła się jak zwykle w Dublinie. I tu wyjaśnienie odnośnie składu. Jechaliśmy Ja i Piotrek.
I tu kolejne wyjaśnienie, nie nie jestem nienormalny i nie zwracam się do siebie w trzeciej osobie ;) Najzwyczajniej moim towarzyszem podróży był mój imiennik i dobry przyjaciel Piotrek. Przy okazji blogu indyjskiego nie wyjaśniłem tego na samym wstępie, co mogło wprowadzić pewne zamieszanie. Potem mnie pytano o co chodzi, tym razem po lekturze wstępu myślę, że już nie będzie podobnych nieporozumień :) Wyruszyliśmy więc (ja i Piotrek) z Dublina, by przez Amsterdam dostać się do Dar Es Salaam, 2,5 milionowej stolicy Tanzanii. Tak przy okazji, Dar Es Salaam to po arabsku "Domostwo Pokoju", czy tak jest w istocie przekonamy się już na własne oczy za zaledwie kilka godzin.

YOU KILLIN' ME (z ang. Zabijacie mnie)

Lot z Amsterdamu zapowiadał się bardzo spokojnie. Jak się jednak po chwili okazało, była to przysłowiowa cisza przed burzą. Wybrano nam miejsca na samym końcu samolotu. Najwidoczniej, trasa nie była specjalnie popularna, bo na pokładzie zajęta była może połowa miejsc. Rozsiedliśmy się więc wygodnie, zapowiadało się przecież sielankowo, do czasu...
Do czasu, aż na pokładzie w towarzystwie eskorty pojawił się deportowany, a właściwie dwóch. Pierwszy, najwidoczniej pogodzony z losem siedział cichutko ze spuszczoną głową, drugi wpadł na siedzenie rozhisteryzowany i rozwrzeszczany. Nie minęła minuta, a już zebrało się w okół niego kilka osób. Poza ochroniarzami i policją, stewardessy, pod koniec przedstawienia dołączył również jeden z pilotów. Kandydat do deportacji na przemian (a czasem również jednocześnie i do tego w różnej konfiguracji) krzyczał, szarpał się, wierzgał, kopał, błagał, rzucał uroki a nawet modlił. Apelował do czarnej stewardesy, by mu pomogła zwracając się do niej per "siostro", do próbujących go uspokoić policjantów krzyczał, że go zabijają i że poda ich do Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości. Szczerze mówiąc, byłoby mi go żal, gdybym nie był przekonany, że oglądam przygotowany wcześniej teatrzyk, mający na celu uniemożliwić deportację. Nie traktowano go brutalnie, a wręcz z anielską cierpliwością. Bardziej szkoda mi było tych stewardess i ludzi z ochrony, niż owego "uciśnionego". Facet zdecydowanie widział, co robi.. Ostatecznie osiągnął swój cel. Po 20-minutowym przedstawieniu wyprowadzono go wreszcie z samolotu i opóźniony lot mógł wreszcie dojść do skutku. Deportowany jakby się uśmiechał wysiadając, najwidoczniej już nie czuł się "zabijany"...
Potem lot odbywał się już bez kolejnych niespodzianek. No, może z jedną w postaci niesamowitych gór.. Zobaczcie sami:

Fot.2

Fot.3

EMPLOYMENT PROHIBITED (z ang. Bez pozwolenia na pracę)

Lotnisko w Dar Es Salam już na dzień dobry pozwala nam odczuć, że znajdujemy się na upalnym Czarnym Lądzie. Pomimo, że jest już koło godziny dwudziestej i słońce już dawno zdążyło się schować za horyzontem, w korytarzu prowadzącym z samolotu do terminalu jest gorąco, niczym w saunie. Ciężkie, gęste powietrze i oczywiście, kompletny brak klimatyzacji. Pomimo, że droga do okienka odprawy nie była długa, zdążyłem się nieźle spocić. Sama odprawa była równie egzotyczna, jak wszystko inne, co udało nam się zobaczyć w ciągu następnych kilku dni. Na dzień dobry dostaliśmy formularz do wypełnienia, który po chwili, wraz z paszportem i 50-dolarówką powędrował wprost w ręce strażnika, który podał ten zestaw wprost do okienka. W ten sposób zabrano dokumenty i zielone u pozostałych zgromadzonych na korytarzu delikwentów, którzy podobnie jak my ubiegali się o wizę do Tanzanii. Po dłuższej chwili ten sam strażnik, który zabrał paszporty stanął z pokaźnym plikiem dokumentów na środku korytarza, wywołując po nazwisku kolejnych "szczęśliwców", zupełnie jak na apelu. Wizy, ma się rozumieć, wydawano automatycznie. W końcu zielone nie śmierdzą, ale mimo to cała procedura wyglądała dość egzotycznie i przyznam, że niezbyt profesjonalnie. Koniec końców i nam się dostało ;) Wiza bardzo szykowna, w kolorze zielonym, ważna przez 90dni. Pierwsze, co rzuciło mi sie w oczy, to nie data ważności oraz urocza adnotacja z angielska "Employment prohibitet", co oznacza, że niestety nie wolno nam w Tanzanii pracować. W pierwszej chwili wydało mi się to trochę absurdalne, ale już wkrótce, tuż przy karuzeli, z której odbieraliśmy bagaż usłyszeliśmy swojskie "A wy chłopaki co, też do roboty?". Rodacy w Tanzanii, jak się okazało, to budowlańcy na kontrakcie. Po krótkiej rozmowie "po-życzyliśmy" sobie powodzenia po czym ruszyliśmy każdy w swoją stronę.

WELCOME TO AFRICA (z ang. Witamy w Afryce)

Na lotnisku witają nas Agnieszka (siostra Piotrka) oraz jej chłopak Irlandczyk Brendon. Miło, że zamiast poszukiwać motorikszy, czy innego środka transportu, wygodnie i w dobrym towarzystwie przemieszczamy się nie do hotelu, ale do domku, który wynajmują Agnieszka z Brendonem. Po drodze dowiadujemy się kilku ciekawostek na temat samego miasta, oraz panujących tu zwyczajów. Dobrze jest mieć "swoich ludzi" w miejscu, gdzie przyjdzie Nam podróżować. Po ciemku niewiele widać, miasto jak miasto, samochodów o tej porze jak na lekarstwo, ale w godzinach szczytu podróż z lotniska do osiedla, na którym zamieszkują może trwać naprawdę długo. Samo osiedle, jak na warunki stolicy Tanzanii, jest naprawdę bardzo przyjemne.
W tej okolicy mieszkają głównie pracownicy ambasad i tzw "grubasy", czyli miejscowi pracownicy różnej maści agencji i urzędów państwowych. Dlaczego grubasy? Odpowiedź jest prosta, zwyczajnie łatwiej im, niż innym Tanzańczykom wyhodować pokaźne brzuszysko. Mają niezłe dochody, mieszkają w ładnych domach i rozbijają się rządowymi Land Cruiserami, żyć nie umierać. Swoją drogą, skąd Państwo Trzeciego Świata stać na tak sowite bonusy i wynagrodzenia dla miejscowych urzędasów? I tu odpowiedź jest równie prosta.. Z pomocy udzielanej Tanzanii przez państwa Zachodnie. Pomimo, że dzielnica jest z tych lepszych, to i tak warto mieć własnego dozorcę-ochroniarza, który dopilnuje, by z domostwa przypadkiem nie zginęło nic cennego. Takiego pomocnika mają również Brendon i Agnieszka, otwiera nam bramę wjazdową i wita się z nami serdecznie. Domek robi bardzo dobre wrażenie, naprawdę fajnie się tu urządzili. Pomimo późnej pory jest piekielnie gorąco, więc zamiast w livingroomie, rozsiadamy się wygodnie na patio. To ostatnie, z każdej strony zabezpieczone jest moskitierami, inaczej komary zjadły by nas żywcem. Ugryzienia to akurat najmniejszy problem, bardziej martwiłbym się malarią, bo tym razem (za radą Agnieszki) nie zdecydowaliśmy się na tabletki przeciwmalaryczne. Przyjechaliśmy poza "sezonem" malarycznym, a ponadto wszelkie informacje o rozprzestrzenianiu się tej choroby w danym czasie i miejscu przenoszone są tutaj błyskawicznie między ludźmi, niezawodną "pocztą pantoflową". Same tabletki, jak się dowiedzieliśmy, mają przeróżne, często dokuczliwe skutki uboczne, a ponadto mogą maskować ewentualny rozwój choroby. Lepiej tuż po wystąpieniu pierwszych symptomów udać się do apteki, a tam już będą wiedzieć, co z tym zrobić.
Inną atrakcją nawet bardzo eleganckich domostw afrykańskich, przed którymi moskitiery niestety nie ochronią, są zdarzające się od czasu do czasu mini-inwazje mrówek. No dobrze, ale dość już o malarii i insektach...
Od Agnieszki i Brendona dowiadujemy się, że dziś wieczór mamy szczęście, jest i prąd i woda, co jak się okazuje nie często się zdarza. Na przemian brakuje to jednego, to drugiego i to praktycznie każdego dnia po kilka godzin. Prysznic po długiej podróży zdecydowanie się przyda.. Do tego przy świetle elektrycznym :)) Skwapliwie korzystam więc z tych dobrodziejstw, póki są.. Mniej więcej w 5 minut po prysznicu okazuje się, że przydałby się kolejny, bo tyle mniej więcej czasu potrzeba, by spocić się w okolicach równika :) Tej nocy szczęście nam sprzyja, jest i woda i prąd.. No tak, ale po co prąd w nocy? Odpowiedź jest prosta.. Klimatyzacja, bez której w saunie, w którą zamienia się każde, nawet non-stop wietrzone pomieszczenie zwyczajnie spać się nie da. A wyspać się trzeba.. Koniec końców, od jutra ruszmy na podbój Czarnego Lądu. Na początek stolica czyli Dar Es Salam. Ale, ale.. jeszcze o tym prądzie. Jak już napisałem domek znajdował się na dzielnicy zamieszkałej głównie przez pracowników okolicznych ambasad i wspomnianych "grubasów". Jak więc możliwe jest, że nikt nie pomyślał o awaryjnych akumulatorach, skoro problem pojawiał się praktycznie codziennie, każdego dnia i to już od kilku miesięcy? Otóż okazuje się, że pomyślał i nawet odpowiednie sprzęt zakupiono. Tyle tylko, że wkrótce potem ktoś akumulatory zwyczajnie sobie pożyczył i nie wiadomo, gdzie są. W kilka miesięcy potem (blog spisuje z blisko półrocznym opóźnieniem) jednak się znalazły. Pytanie tylko, na jak długo ;) No dobrze, a więc Dar Es Salam...

DAR ES SALAAM

Jakie jest "Domostwo Pokoju"? Otóż niczym nie różni się od większości afrykańskich metropolii. Jest więc brudno, śmierdząco i tłocznie.. Choć w porównaniu do Indii, to mamy tu do czynienia z istną sielanką :) Kierowcy są oczywiście nieprzewidywalni, ale w normie. Ponad normę są za to czekający na łapówki policjanci. Mamy więc skrzyżowanie z nieprzewidywalnymi światłami, które co rusz "zapominają", że pomiędzy zielonym a czerwonym powinno się pojawić na dłużej, niż ćwierć sekundy światło pomarańczowe. Mamy też przyczajonych w krzakach stróżów prawa, którzy doskonale zdają sobie sprawę z "amnezji" wadliwej sygnalizacji i golą kolejnego frajera, kiedy tylko potrzebna im kasa. 5 do 10 tys. szylingów zazwyczaj załatwia sprawę.
Dla Muzungu (Białych w języku Suahili) oczywiście jest specjalna taryfa, chyba, że jak Brendon, czy Agnieszka potrafią się w tym języku porozumieć.. Wtedy można się targować. Takich drogowych historii nasłuchaliśmy się z resztą całkiem sporo, ale myślę, że to materiał na osobny blog, albo nawet książkę :)
Co, poza tym, można zobaczyć na ulicach Daru? Dość często można tam zobaczyć ludzką tragedię, np. w postaci żebraków chorych na polio. Widok naprawdę szokujący, nie miałem serca ich fotografować.. To chyba zrozumiałe... Jak objawia się owa straszna choroba, każdy może poczytać sobie w Internecie. Nie będę więc tutaj opisywał, zbyt mocno utkwił mi ten widok w pamięci...
Zamiast tego, przeniesiemy się na targ w Dar Es Salaam. Już na parkingu witają nas sprzedawcy, oferując spodenki, koszulki, klapki oraz popilnowanie samochodu. Tę praktykę znamy również z Polski... Czasem jednak warto dla świętego spokoju poświęcić parę groszy :) Targowisko w Dar Es Salaam:

Fot.4 - "Śmieciarka kontra TukTuk"

Fot.5 - "Open Happiness (z ang. Otwórz Szczęście), czyli sposób na rozwiązanie trapiących Afrykę problemów według znanego koncernu"

Fot.6 - "Small Business"

Myślę, że zdjęcia mówią same za siebie. Ze zdziwieniem po raz kolejny stwierdziłem że jest tu o wiele czyściej niż w Indiach, choć trzeba przyznać, że nie mniej tłoczno. A co tu się sprzedaje? Praktycznie wszystko i wcale nie musi być nowe. Wręcz przeciwnie, może być kompletnie niezdatne do użycia z punktu widzenia europejczyka, a jednak tu, w Dar Es Salaam, prędzej czy później znajdzie swojego nabywce. Są więc nie działające radia i telewizory, podziurawione buty i garnki etc. Na jednym ze stoisk widziałem na przykład połamaną tylną ściankę od jakiejś przedpotopowej nokii. Podobnych "artefaktów" ów sprzedawca miał jednak znacznie więcej...

Wracamy do samochodu. Stójkowy dopilnował. Samochód stoi i jest w jednym kawałku. Brendon sprawdza jeszcze na wszelki wypadek wycieraczki, bo przed odejściem stójkowy proponował nam nowe. Lepiej sprawdzić czy przypadkiem nie podmienił... Dość ciekawie prezentowały się również ulice, po których przemieszczała się cała masa nieźle utrzymanych japońskich samochodów z lat 80-tych (co ciekawe głównie Toyoty), część z nich remontowana własnym sumptem, czyli farba olejną ;)

Krajobrazu dopełniały riksze tuk tuk, autobusy Dala Dala (czyli małe ciężarówki z siedzeniami dla kilku pasażerów) oraz masa rowerów i motocykli. Te ostatnie to zresztą najlepszy sposób na poruszanie się po zatłoczonym i wiecznie "zakorkowanym" Dar Es Salaam. Z innych ciekawostek, które udało nam się w dar es Salaam zauważyć to diametralnie różne kursy dolara dla banknotów 20dolarowych i tych o mniejszych nominałach, w porównaniu z 50-tkami i setkami. Różnica całkiem spora, rzędu około 15 procent na korzyść wyższych nominałów. Jak widać do Domostwa pokoju nie ma co przyjeżdżać z drobniakami ;) Ale dobrze, pora już opuścić Dar Es Salaam i udać się w głąb czarnego Lądu :)

Fot.7 - "Domostwo w centrum miasta"

Fot.8 - "Ulice Dar Es Salaam"

Jak widać, samochód (nawet niezbyt nowy) może być niezłym sposobem na wyrażenie własnego ja :)

Fot.9 - "Pan Kasiasty"

Fot.10 - "Szacunek"

Fot.11 - "Jezus Chrystus Królem"

Fot.12 - "Wykolejona Ciężarówka"

Wypadków na drogach Tanzanii zdarza się całkiem sporo, ale trzeba uczciwie przyznać, że jakość nawierzchni, która nawiasem mówiąc bardzo pozytywnie nas zaskoczyła, raczej nie jest ich główną przyczyną. Poza brawurą i zwykłym brakiem umiejętności prowadzenia samochodu, najpoważniejszym problemem Tanzańskich kierowców jest stan techniczny kierowanych przez nich pojazdów.

Nie rzadko spotyka się na drogach wehikuły zostawiające zamiast dwóch, cztery ślady opon. Za takim właśnie jadącym niemal bokiem pojazdem mieliśmy okazje jechać przez parę minut. Aż dziwne, że nie zrobiłem zdjęcia.. Dobrze nie pamiętam, ale być może zbierałem w tym czasie opadniętą szczękę z podłogi? :)

Co zrobić gdy już zdarzy się wypadek? W Europie używamy trójkątów ostrzegawczych, a co robią kierowcy w Tanzanii? Zbierają znajdujące się przy drodze gałęzie i palmowe liście i układają za uszkodzonym samochodem swego rodzaju pas startowy. Przyznacie, że sposób dobry, jak każdy inny :) Na autostradzie, co kilka-kilkadziesiąt kilometrów zdarzają się również kontrole drogowe. Policjanci zwyczajnie stawiają sobie zadaszony straganik i na wyrywki golą frajerów. Pomimo, że nasz kierowca Leonard miał wszystko, co powinien udokumentowane i tak zaproszono go na krótką rozmowę. Czy zapłacił? Nie wiemy. Jako, że mieliśmy wszystko z góry opłacone, o dodatkowych kosztach z naszej strony raczej mowy być nie mogło.

Po dłuższej chwili wrócił i ruszyliśmy dalej. Na szczęście kolejne patrole były dużo bardziej wyrozumiałe.

Fot.13 - "Opłata"

Poza policją i innymi kierowcami na drogach spotyka się całą masę pieszych i rowerzystów:

Fot.14

Fot.15 - "Napotkany po drodze sympatyczny rowerzysta"

Wśród nich grupki dzieci zmierzających bądź wracających ze szkoły:

Fot.16 - "W drodze ze Szkoły"

Fot.17 - "Nasza Klasa"

Fot.18 - "Bracia"

Można też spotkać niezwykle urocze muzykantki :)

Fot.19 - "Muzykantka"

Fot.20

...oraz załapać się na darmowy pokaz egzorcyzmów :)

Fot.21 - "Egzorcyzmy"

Można również zaopatrzyć się w "oryginalne, hebanowe" figurki afrykańskie. Z tym, że tyle w nich hebanu, co soku w soku z koncentratu ;) A pewnie i jeszcze mniej :) Figurki są o wiele za lekkie, a nawet delikatne ukłucie szpilką, czy innym ostrym przedmiotem ujawnia, że drewno jest zdecydowanie zbyt miękkie, a do tego jasne. Swój kolor zawdzięczają tylko i wyłącznie pokrywającej je warstwie bejcy, oraz "impregnacji" pastą do butów... Wcale nie żartuję :) Z resztą zobaczcie sami:

Fot.22 - "Sprzedawca Pamiątek"

Fot.23 - "Impregnacja PseudoMahoniu"

Fot.24 - "W drodze"

Fot.25 - "X-ksy"

MUZUNGU TO IDIOTA

Po drodze mijaliśmy całą masę budynków, na których czerwona farba nakreślono "X" (Fot.25).

Próbowaliśmy się dowiedzieć od Leonarda co oznaczają, ale ze względu na jego mocno przeciętny angielski rozmowa była bardzo utrudniona. Pytałem go, czy chodzi o podatki, a może zabudowanie zwyczajnie przeznaczone są do wyburzenia? Odpowiedział, że tak. Ale które "tak", nie udało mi się już niestety ustalić.

Leonard mimo, że grzeczny traktował nas jak wszyscy inni "handlowcy", zgodnie z zasadą "powiem Ci cokolwiek chcesz usłyszeć". Na pytanie, czy drewniane figurki u ulicznych sprzedawców rzeczywiście zrobione są z hebanu grzecznie potwierdzał, że tak, choć na naszych oczach sprzedawca "impregnował" je pastą do butów. (Fot.23)

...No tak, przecież każdy Muzungu (w języku Suahili: Biały) to kompletny idiota :)

Przyznam, że czułem się trochę nieswojo obserwując, jak przedsiębiorczy obywatele kraju 3-ciego świata protekcjonalnie traktują "naiwnych", jak im się wydawało białasów. Może faktycznie dręczeni wyrzutami sumienia "bogacze" z zachodu zwykle łykają wszystkie te historie i produkowane masowo "oryginalne" i ma się rozumieć "hebanowe" afrykańskie artefakty.

Turyści, jakby nie patrzeć, przyjeżdżają specyficzni i raczej nadziani. Ceny hoteli nie ustępują, a często przewyższają europejskie, a ceny safari potrafią przyprawić o zawrót głowy nawet nieźle sytuowanego "zachodniego" europejczyka. Nam jako "budżetowcom" udało się po znajomości (tu podziękowania dla Agnieszki, siostry Piotrka) załatwić wszystko za pół-darmo, ale gdybyśmy płacili jak wszyscy inni, dość szybko obaj ogłosilibyśmy upadłość konsumencką ;)

Fot.26 - "Osada"

Fot.27 - "Tour De Africa"

Fot.28 - "Podróżni"

Fot.29 - "Pod Palmami"

Fot.30 - "W drodze..."

Fot.31 - "Indoktrynacja" czyli mobilne nawracanie niewiernych za pomocą puszczanych z megafonów fragmentów koranu

PRAWDZIWYCH MASAJÓW JUŻ NIE MA

Tytuł powyższego akapitu zabrzmiał zapewne dość złowrogo, więc w tym miejscu należy się czytelnikowi sprostowanie. Nie ma ich w pobliżu dróg i autostrad, a po takich się przecież poruszaliśmy. W głębi lądu znajdują się ponoć jeszcze osady, w których Masajowie z uporem maniaka stronią od cywilizacji i nadal prowadzą tradycyjny styl życia. Dotrzeć do nich jest jednak niezwykle trudno. Masajów nie stroniących od cywilizacji można spotkać nie tylko w ich osadach położonych tuż obok dróg i miasteczek, ale i spacerujących wzdłuż autostrady. Kilku widzieliśmy błąkających się po stolicy Tanzanii. Zachowywali się zupełnie jak u nas cyganie.. Do nich też porównywali ich Brendon i Agnieszka.

Rozpoznać ich można po sylwetce (są bardzo szczupli i wysocy), podziurawionych i rozciągniętych małżowinach usznych oraz stroju: czerwona chusta, przewiązana w pasie. Są ponadto uzbrojeni (mężczyźni) w dwa tradycyjne kije: jeden długi i wąski służący jako laska, drugi krótszy (ok. 30cm) w kształcie małej maczugi. Na nogach mają najczęściej buty z opon... Tak właśnie z opon :) Ich konstrukcja jest dość prosta: wycięty na długość stopy kawałek opony i do tego trzymający to wszystko rzemyk. Jako, że historia motoryzacji i autostrad nie jest w Afryce znowu taka długa, domyślam się, że to stosunkowo nowy, obowiązkowy element garderoby prawdziwego Masaja :) Jak się potem przekonaliśmy, do tego dochodzą inne nowoczesne gadżety, a mianowicie elektroniczny zegarek (Fot.33) oraz telefon komórkowy (Fot.34).

Ten ostatni może szczególnie dziwić, zwłaszcza po obejrzeniu Masajskiej wioski do której zajrzeliśmy.

W słomianych chatach gniazdek raczej nie ma... Są za to w oddalonym o pera kilometrów salonie gier, który mijaliśmy i, w którym z zdziwieniem obserwowałem grupę Masajów grających w... bilard. No cóż, Afryka zmienia się i "cywilizuje" :)

Fot.32 - "Portret Masajki"

Fot.33 - "Masaj G-Shockiem"

Fot.34 - "Masajka z Komórką"

Fot.35 - "Portret Masaja"

Fot.36

Fot.37 - "W wiosce"

Piotr Meller, SJSW

WIRTUALNA REWOLUCJA

2011-10-30T00:23:00.000-07:00

Cena netto cyfrokracji

Co dziś stanowi o naszej tożsamości i jaki wpływ wywiera na nią Internet? Czy jesteśmy jednostką monetarną współczesnego handlu? Czy Internet narzuca mózgowi nowy sposób radzenia sobie z nawałem informacji?

Czy kierujemy technologią, czy to ona kieruje nami?

W serii dokumentalnej „Wirtualna Rewolucja” dla BBC z 2010 r., dr Aleks Krotoski dokonuje syntezy ostatnich dwóch dekad rozwoju sieci, analizując jak Internet wpłynął na człowieka jako istotę społeczną. Przegląd wypowiedzi postaci kultowych w historii cyfrowej rewolucji oraz wnioski eksperckie przedstawione w reportażu, w bezpośredni sposób ilustrują nie tylko uwarunkowania rozwoju jakości wizualnej otoczenia. Potwierdzają także wyniki badań dotyczące powszechnej potrzeby odnowy świadomości społecznej, artystycznej i estetycznej.
Poniższy schemat ilustruje przeciętną aktywność w sieci i natężenie ruchu w czasie 60 sekund.

Podobnie jak Internet, jakość wizualna jest poziomą strukturą hierarchiczną, nadrzędną w stosunku do sieci, w której o rzeczywistej równości stanowi wiedza rozumiejąca, umiejętność percepcji zdolnej do samodzielnej interpretacji, kreatywność i logika ukształtowana w drodze długofalowego i świadomego rozwoju osobistego.

To naturalne filtry jakości przetwarzania informacji bombardujących nieustannie zmysły z poziomu otoczenia audio-wizualnego, mechanizmów psychotroniki, próby manipulowania podświadomością, odurzania mas technotroniką. Kto najbardziej chciałby czerpać z tego zyski?

Od zarządzania informacją do Homo Interneticus

Tim Berners-Lee, twórca World Wide Web o powstaniu sieci wspomina w kontekście schizmy etycznej – „Od początku istniały dwa rywalizujące ze sobą poglądy na to, jak ma wyglądać sieć. Pierwszy, wywodzący się z idei hippisowskich, zgodnie z którym sieć służy współpracy, wymianie pomysłów, wolności informacji, wspólnemu tworzeniu otwartego oprogramowania. Drugi to koncepcja komercyjna Microsoftu”.

„My jesteśmy sceną, wy artystami””

Wypowiedź Chada Hurley’a, twórcy serwisu You Tube ilustruje fakt, iż w obliczu równego prawa dostępu do multimediów i publikacji w Internecie, wszyscy stajemy się jednocześnie współtwórcami kultury i jej odbiorcami. W pewnym sensie jesteśmy jak celebryci pod stałą obserwacją innych.

Multimedia to treści i narzędzia dane każdemu użytkownikowi, za pośrednictwem których dokonujemy interpretacji, redefiniujemy rzeczywistość, radzimy sobie z jej przyswojeniem.

W procesie przetwarzania dostępnych informacji i obrazów często kreatywność graniczy z pojęciem piractwa lub plagiatu, narusza prawa autorskie, wykorzystuje wizerunek i własność intelektualną, a wypracowanie złotego środka między rozwojem i hamowaniem procesów inspiracji i zapożyczania w kreacji wizualnej stanowią niezwykle trudne wyzwanie. O tym jak regulacje prawne definiujące m.in. kwestie licencjonowania dóbr intelektualnych w tradycyjny sposób nie nadążają za rozwojem technologii cyfrowej drastycznie przekonała się na własnej skórze branża muzyczna, filmowa i przemysł software.

Kartografia umysłu

W 1945r. Vannevar Bush w artykule „As we may think” opisał erę digitalizacji oraz kłopoty ze zbyt dużą ilością informacji. Okazuje się, że mózg nie myśli linearnie tylko skojarzeniowo, ale naśladowanie tego mechanizmu w funkcjonowaniu Internetu powoduje, że tracimy zdolność do koncentracji, rozprasza nas, a w skutkach długofalowych tracimy umiejętność przyswajania wiedzy, zwłaszcza długich form tekstu. Hiperłącza zmieniają sposób myślenia z linearnego na skojarzeniowy.

Nadmiar informacji i myślenie skojarzeniowe tworzą pętlę informacyjną – ciąg przyczynowo skutkowy, który poprzez nowoczesne technologie odmienił relacje międzyludzkie, w tym pojęcie prywatności i intymności.

Mózg nie myśli linearnie. Można go porównać do gigantycznego biokomputera, istnej machiny skojarzeń łańcuchowych – tłumaczy A. Chyziewicz, specjalista – Miliony połączeń i węzłów tworzą pajęczynę, w którą schwytane zostają wszystkie napływające dane. Co ważne, głównym językiem mózgu nie jest ani słowo mówione, ani pisane. Mózg działa – za pośrednictwem zmysłów – przez budowanie skojarzeń między obrazami, kolorami, słowami kluczowymi i myślami. Tworzenie mapy myśli rozpoczynamy więc od wyszukania w tekście słów – kluczy, które mocno oddziałują na naszą zdolności tworzenia skojarzeń. Metoda ta przypomina do złudzenia filozofię Ad words.

Od wyszukiwania informacji do projektowania potrzeb konsumenckich

Skok jakościowy w dziedzinie wyszukiwania oficjalnie wiąże się z historią wyszukiwarki Google stworzoną przez duet Larry Page i Siergiej Brin, którzy w 1998 r. opracowali system filtrowania stron pod względem jakości, uzyskując algorytm rankingu ze względu na przydatność stron, na podstawie liczby odnośników dodanych przez użytkowników.

Niestety, takie rozumienie kryterium jakości niewiele ma wspólnego z wiarygodną informacją o realnej wartości oraz jakości jako procesu doskonalenia.

Podobnie rankingują portale społecznościowe. W skrócie oznacza to, że algorytm ten nie rozróżnia rankingowanych treści według kryterium rodzaju, o czym możemy przeczytać m.in. we fragmencie z bloga Rushkoff’a przytoczonym poniżej :

Let's start with the changes themselves. Until now, the main thing that showed up on users' pages was a big list of "updates" from all the friends and companies and groups to which they were connected. It was a giant chronological list that made no distinction between an article (like this one) that may have been recommended by a hundred friends and the news that one person just changed his relationship status or had a funny dream.

Święty Graal branży reklamowej

– Ad words polega na wyszukiwaniu haseł określających potrzeby i pragnienia użytkowników.

System gromadzi dane o wszelkich preferencjach, przetwarza je i pozwala sprzedawać informacje prywatne.

Młodzi nie uświadamiają sobie długofalowych skutków w zamian za tanią wygodę dają się sterować. Seth Goldstein, współtwórca Attention Trust w jednej z wypowiedzi twierdzi, że Internauci bezmyślnie akceptują, nie mają zdania, kieruje nimi głupie zadowolenie, bo koszty jakie ponoszą są z pozoru nienamacalne.

Trudno nie zgodzić się ze spostrzeżeniem, iż korporacje bazują na systemie naszych preferencji, słabości, uzależnień, spłycaniu relacji międzyludzkich, itd.

Według antropologii ewolucyjnej maksymalna ilość realcji jakie mogą nawiązać naczelne to 150. Nasuwa się wniosek, czy jesteśmy obserwatorami a nie znajomymi?

Attention Trust w pigułce

Uwaga jest istotą skupienia. Rejestruje twoje zainteresowania poprzez dokonywanie wyboru wśród pewnych rzeczy i kontr wyboru wobec innych. Ustalenie wartości w ekonomii uwagi podwójnie rejestruje to, na co zwraca się uwagę i to, co decydujemy się zignorować, wyłączać, odrzucać.

Seth Goldstein wyjaśnia, iż powód, dla którego uwaga staje się coraz ważniejsza leży Internecie, ponieważ umożliwił nagrywanie i dzielenie się tymi wyborami w czasie rzeczywistym.

Olbrzymia, paraleliczna synteza strumieni meta danych skoncentrowana na niewyobrażalny wpływ ludzi i ich stron. Niektórzy konsumenci są proaktywni w osiąganiu pełni kontroli nad własnymi wpływami, ale większość to bierni użytkownicy darmowych serwisów i ofert (które w rzeczywistości przejmują i sprzedają ich intencje).

Historyczne tło

Tło ekonomiczne odzwierciedla rynek finansowy i skupienie uwagi. Georg Franck, rozważa pojęcie uwagi jako waluty wymiennej w nowym rodzaju ekonomii wpływów społecznych:

Nothing seems to attract attention more than the accumulation of attention income, nothing seems to stimulate the media more than this kind of capital, nothing appears to charge advertising space with a stronger power of attraction than displayed wealth of earned attention... The solution to the riddle of the miraculous increase in prominence lies in the media's ability to collect and deliver the critical quantities needed to run gathering attention as a mass business. If the attention due to me is not only credited to me personally but is also registered by others, and if the attention I pay to others is valued in proportion to the amount of attention earned by me, then an accounting system is set in motion which quotes something like the social share prices of individual attention. What is important, then, is not only how much attention one receives from how many people, but also from whom one receives it - or, put more simply, with whom one is seen. The reflection of somebody's attentive wealth thus becomes a source of income for oneself... No attentive being has direct access to the world of another being's attention. By receiving another being's attention, however, the receiving one becomes represented in that other being's world... Applause may, of course, sometimes come from the wrong side, and it may sometimes be the wrong side which is noticed. But if caring attentiveness comes from people whom we esteem, and if we receive it for qualities of which we are proud, there can hardly ever be too much of it.

Franck twierdzi, iż nic nie zdaje się lepiej przyciągać uwagi, niż akumulacja przychodu z uwagi, nic nie zdaje się stymulować mediów bardziej niż ten rodzaj kapitału, nic nie ładuje przestrzeni reklamowej silniejszą mocą przyciągania uwagi, niż sama obfitość uwagi już zaskarbionej.

Rozwiązanie zagadki cudownego wzrostu prominentu mediów leży w ich zdolności do gromadzenia i rozprowadzania krytycznych ilości danych, koniecznych do dysponowania uwagą w masowym biznesie. Jeśli uwaga jest rejestrowana jako zjawisko powszechne i jeśli uwaga, którą poświęcamy innym jest oceniana w proporcji do uwagi zaskarbionej przez nas, to system naliczania ustawiony jest w cyrkulacji określającej coś w rodzaju ceny społecznych udziałów jednostkowej uwagi. Co ważne, nie tylko liczy się, jak wiele uwagi jednostka otrzymuje i od ilu ludzi, lecz także od kogo ją uzyskuje – lub prościej, z kim ktoś jest widziany. Postrzeganie czyjejś zdolności do koncentracji uwagi staje się źródłem dochodu. Uzyskując czyjąś uwagę, otrzymujący staje się reprezentowany w czyimś świecie. Aplauz może pochodzić ze złej strony, i czasem to zła strona może być dostrzeżona. Jeśli natomiast uwaga pochodzi od ludzi, których cenimy i jeśli uzyskujemy ją za wartości, które cenimy, to ciężko przekroczyć jej granice.

Priorytety Nowej Ekonomii (Michael Goldhaber)

1. Cyberspace is where the new kind of economy comes into its own. Like any economy the new one is based on what is both most desirable and ultimately most scarce, and now this is the attention that comes from other people.

2. Attention is scarce because each of us has only so much of it to give, and it can come only from us -- not machines, computers or anywhere else.

3. An economy has to be based on something that is fungible, that is that can be passed along, and one thing about cyberspace -- e.g., the web -- is how conveniently you can pass on attention through hyperlinks.

4. Not everyone can attract the same amount of attention. Some of us are stars, but most just fans.

5. The more you pay attention to someone, the more that person is etched in your memory, and the easier it feels to pay still more to her.

6. So, roughly, your attention wealth = size x attentiveness of your past and present audiences.

7. Unlike the old matter-based wealth, the new wealth is nothing you can hope to put under lock and key. You get it by reaching out into the world.

8. Wealth therefore comes to you by expressing yourself fully. The best guarantee you have for attention going to you for what you do is living your life as openly as possible, expressing yourself as publicly as possible as early as possible (hence it makes sense to put out drafts, early versions, so there are witnesses for everything you do.)

9. Also you accumulate attention through the full extent of your personality --everything that makes you distinctly you and not someone else...

10. So the new privacy and the old are direct opposite. The new privacy means having no secrets, which you don't normally need to have, because little that was previously shameful or had to be concealed is so now...

11. What people do demand as privacy now is freedom from having to pay attention, not from being seen but seeing what they don't want to.

W skrócie:

Cyberprzestrzeń jest miejscem, w którym tworzy się nowy rodzaj ekonomii oparty na tym, co w oczach innych ludzi jest najbardziej pożądanym lub rzadkim towarem.

Uwagę cechuje ulotność, rzadkość, ponieważ każdy z nas ma jej wiele do udzielenia i może pochodzić ona tylko od ludzi – nie maszyn, komputerów, itd.

Ekonomia musi być oparta na czymś zamiennym, co można oddać. Cyberprzestrzeń gwarantuje wygodne przekazywanie uwagi poprzez hiperłącza.

Nie każdy potrafi przyciągnąć uwagę w równym stopniu. Niektórzy z nas są gwiazdami, lecz większość to tylko fani.

Im więcej uwagi poświęcasz komuś, tym bardziej ta osoba wbija się w pamięć i tym łatwiej okazać jej więcej uwagi.

Bogactwo uwagi = rozmiar(skala) x uwaga przeszłego i przyszłego audytorium.

Nowe bogactwo zdobywa się wychodząc do świata i pochodzi ono z umiejętności wyrażania siebie. Najlepszą gwarancją zdobycia uwagi jest życie w otwarty sposób, wyrażając siebie publicznie, dając wczesne świadectwo swojej działalności (publikacja wersji beta, szkiców, itd.)

Nowa prywatność stoi w opozycji do starej i oznacza zero sekretów.

To, czego ludzie żądają obecnie określić można jako wolność od konieczności zwracania uwagi na coś, nie od bycia obserwowanym, ale od oglądania tego, czego nie chcemy oglądać.

Technetronic Age

Którędy biegnie granica między prawem do prywatności a chęcią zysku?

Jeśli bezpłatny Internet służy gromadzeniu informacji, towarem w Internecie jesteśmy MY a nie informacja. Tzw. targetowanie behawioralne polega na zbieraniu przez reklamę informacji o naszych preferencjach. Aplikacja rekomendująca pozwala dobierać oferty dopasowane do upodobań klienta. Informacje w Internecie i reklamy podpowiadają nam działania.

Jesteśmy śledzeni i monitorowani. Czy systemy te w praktyce nie karmią nas ułudą? Ciągle sprzedaje się nam ten sam produkt, stajemy się coraz bardziej podobni do grupy preferencyjnej, z którą się nas identyfikuje. Ich zadaniem jest ukształtowanie człowieka na wzór innych jemu podobnych.

Im więcej we mnie z tamtych ludzi, tym mniej we mnie prawdziwego ja. Tak stajemy się prawdziwie statystycznymi obywatelami.

Według socjologów tak powstają systemy totalitarne. Istotne jest, w czyje ręce trafią.

O erze technotroniki i społeczeństwie kształtowanym kulturowo, psychologicznie, społecznie i ekonomicznie przez wpływ technologii i elektroniki szeroko pisał m.in. Zbigniew Brzeziński w 1970 r. Twierdził, że w społeczeństwie przemysłowym zaaplikowano wiedzę techniczną w celu ulepszenia technik produkcji. Konsekwencje społeczne były produktem ubocznym. W społeczeństwie technotronicznym wiedza naukowa i techniczna jako dodatek rozszerzającej się zdolności produkcyjnej szybko i w bezpośredni sposób przenika do życia codziennego. Zgodnie, zdolność wzrostu dla ciągłej kalkulacji najbardziej złożonych interakcji i rosnąca zdolność biochemicznych środków kontroli nad ludzkości powoduje zubożenie potencjału perspektywy świadomie wybranego kierunku, tym samym nacisków do kierowania, dokonywania wyborów i do zmian. Poleganie na tych technikach kalkulacji i komunikacji poszerza społeczną rolę ludzkiej inteligencji i natychmiastowej odniesienia do uczenia się.

O „Epoce nowej tożsamości” mówi się jako wielkim eksperymencie na ludzkości o dalece niepewnym rezultacie, który może uzależnić nasze umysły i naszą wyobraźnię od ekranu, a życie przenieść do świata wirtualnego. To świat bez konsekwencji, owładnięty zmysłami. Tu nie trzeba myśleć i szukać głębszego sensu – przekonuje baronowa Susan Greenfield, neurobiolog.

W zderzeniu z bombą wizualną doznania zmysłowe górują na intelektualnymi. Sieć zaburza poczucie rzeczywistości, jeśli umysł przebywa długo w świecie pozbawionym konsekwencji.

W świecie jednowymiarowym umysł pozostaje infantylny.

Największym zagrożeniem dla Internautów są oni sami - podkreśla Shami Chakrabarti, dyrektorka organizacji Liberty.

Technostalgia blogosfery

Douglas Rushkoff, znany autor wielu publikacji na temat programowania i kontroli umysłów wskazuje m.in. na to, że nie kształtujemy osobowości na własny sposób, nasze ja określają ulubione książki, seriale i aktorki, czy jesteśmy wolni, żonaci, czy szukamy partnera.

To kategorie płytkie, ale proste w rynkowej rzeczywistości, o czym świadczą trendy w projektowaniu portali społecznościowych typu Facebook, Twitter, Myspace, itd. Rushkoff wskazuje także na zjawisko prymitywizacji profili internetowych w sieci w stosunku do tych z lat 90-tych - Przypomnijmy sobie jak dziwne, indywidualistyczne i dalece osobiste były prywatne strony Internautów w poł. lat 90tych.

Podobne wrażenie odnosi część twórców i pasjonatów, którzy negatywnie oceniają przemianę layotów z otwartych boxów html w nieukrywalne okienka np. z nowinkami o zmianie statusu znajomego lub o ilości znajomych. Aplikacje z horoskopami, gry on line itd. to z założenia boxy dla ludzi bez żadnej pasji i własnych zainteresowań, którzy nie mieliby czym zabić nudy i zapełnić swoich profili, gdyby nie gotowe wtyczki rozrywkowe typu Farm Ville czy Mafia Wars jak na Facebook. Kiedyś profile tworzyli głównie pasjonaci, którzy z niezwykłym zaangażowaniem zbierali materiały źródłowe, trudno wówczas dostępne informacje, ambitne nowinki o wysokiej jakości ponadczasowej. Dziś, za oczyszczenie profilu z reklam i społecznościowych śmieci zazwyczaj trzeba dopłacić…

HA YU i jakość wizualna po koreańsku

W Korei Południowej, która uplasowała się na pozycji wschodzącej potęgi nowych technologii dzięki czebolom, czyli spółkom kliku koncernów jak LG group i miękkiej władzy z udziałem wysokiej klasy specjalistów, w pełni korzysta się już z idei jakości wizualnej. Choć bezpośrednio nie nazywa się systemem jakości wizualnej, od wczesnego nauczania edukacja obejmuje m.in. zajęcia rozwijające świadomość wizualną, wiedzę o szansach i zagrożeniach przestrzeni wizualnej, podstawy idei samoograniczenia i naukę zdrowej interpretacji możliwości technologicznych. To podstawy wychowania w cyfrowej rzeczywistości.

„Ha Yu” to koreańska fala, obecnie przeżywamy trzecią falę, czyli koreańskie marki we wszystkich dziedzinach podbijają międzynarodowe rynki. Korea Południowa odnotowuje także najwyższy odsetek osób uzależnionych od Internetu i multimediów. Młode pokolenie uzależnione jest od tempa, to kultura pośpiechu ale i łańcucha wartości dodanej. Za kilka lat tendencja ta zagości powszechnie w Europie.

WNIOSKI

Pętla informacyjna – pętla przyczynowo-skutkowa prowadząca do ujednolicenia człowieka z maszyną

wykreowała nowy typ osobowości. Długofalowe skutki w postaci zmiany pojęcia prywatności i kultury intymności znacznie wpłynęły na przeobrażenie stosunków międzyludzkich.

Potwierdzają się hipotezy o konieczności przebudzenia masy krytycznej zależnej od odpowiedniego rodzaju ludzi (quality people), samoświadomych tego kim są i na czym stoją. Masy zdolnej do wyzwolenia nas z bezmyślnej euforii komunikacyjnej. Jednak podstawą do prawdziwej przemiany musi być świadomość otwarta i rozumiejąca, oparta na wolnej woli wyboru.

O ile nie możemy widocznie wpłynąć na kontrolę jakości dynamicznego rozwoju aktywności w przestrzeni wizualnej, wciąż mamy decydujący wpływ na właściwy dystans w percepcji informacji i odbiorze spuścizny multimediów.

Przemyślmy sobie i weźmy sobie do serca fragmenty tekstu

(cyt. za S. Goldstein, Attention Trust)

Property: I own my attention and I can store it securely in private
Mobility: I can move my attention wherever I want whenever I want to
Economy: I can pay attention to whomever I wish and be paid for it
Transparency: I can see how my attention is being used

You have the right to yourself
You have the right to your gestures
You have the right to your words
You have the right to your interests
You have the right to your attention
You have the right to your intentions

Bądźmy autorami własnych myśli, pragnień i potrzeb. Świadomymi konsumentami, znającymi wartość własnego czasu, uwagi i preferencji.

Mamy prawo do siebie, własnych słów i gestów oraz intencji.

Wybór należy do nas i mamy prawo przechowywać to w prywatności.

Mamy prawo decydować o tym, na co i kiedy poświęcamy naszą uwagę, oraz otrzymać za to wynagrodzenie. Bądźmy świadomi, w jaki sposób wykorzystuje się naszą uwagę.

LINKI

Dr Aleks Krotoski
http://alekskrotoski.com/post/academic-dissertation---social-influence-in-second-life-social-n
The Virtual Revolution
http://www.bbc.co.uk/programmes/b00n4j0r
A. Chyziewicz, Zastosowanie mind mappingu w testowaniu oprogramowania, Magazyn CORE
http://pl.coremag.eu/uploads/media/Zastosowanie_mind_mappingu_w_testowaniu_oprogramowania_core_PL_05.pdf
Douglas Rushkoff
http://www.rushkoff.com/
Attention Trust, Transparent Bundels of Seth Goldstein, 2005
http://majestic.typepad.com/seth/2005/07/attentiontrusto.html
Infographs
http://www.go-gulf.com
http://www.searchenginejournal.com
http://www.go-globe.com/web-design-shanghai.php
W opracowaniu wykorzystano fragmenty filmów:
Chemtrails. Don’t talk abort the weather, 2008
Digital Nation, WBGH Educational Foundation, Planete 2010
Good copy, Bad copy, A. Johnsen, R. Christensen, H. Moltke, Rosforth 2007
iPod Revolution, Discovery Science 2007
Korea Południowa. Wzór do naśladowania, AETN All Asia Networks 2011
Krzemowa Rewolucja, Planete 2010
The Virtual Revolution, BBC 2010

KEIT, SJSW

CZŁOWIEK CZYSTEJ FORMY

2011-10-27T06:12:00.000-07:00

Piotr Biegaj - Iczek

Fotograf wszeschtronny, kultywujący techniki szlachetne. Indywidualista, autor fantastycznego bloga. Kopalnia wiedzy nie tylko fotograficznej. Zaklinacz Kolodionu, Mistrz Wielkiego Formatu, sympatyk Czystej Formy J

To chyba jednak lekka przesada… J

Motto?

Fotografuję ludzi siedzących, czasami stojących.

O Iczkowych pasjach...

Z niejednej kuwety wyjmowałeś papier J Opowiedz proszę o ukochanych technikach, ciągłym doskonaleniu i nieprzemijającym płomieniu pasji, który podgrzewa Cię do rozwoju osobistego.

Wbrew pozorom, nie wyskoczę tutaj z jakimś rarytasem. Moją techniką wszczepioną w świadomość jest po prostu fotografia srebrowa. Klasyczny negatyw. Zainteresowanie klasycznymi technikami XIX wieku to pewien rodzaj odskoczni, poszukiwania formy najbardziej pasującej do moich wyobrażeń portretu.

Kim jeszcze jesteś z zamiłowania?

Myśliwym.

Ile to już lat na rynku? Jakie nasuwają się refleksje na przestrzeni lat obserwacji cywilizacji obrazkowej?

Słowa „na rynku” sugerowałyby obieg rynkowy. A tak nie jest. Istnieję jedynie w przestrzeni amatorskiej fotografii, która w Polsce nie jest w stanie rozruszać rynku, jeśli już o tym mówimy.

Tak więc pracuje z fotografią (bo to forma partnerstwa) od około 15 lat. Oczywiście te pierwsze lata to raczej fascynacja i zabawy. Chociaż pierwsze kroki stawiałem w ciemni w szkole podstawowej w kółku fotograficznym. Kiedyś w większości szkół po lekcjach można było skorzystać z takich form edukacji pozaszkolnej, teraz trochę tego mało, a nawet jak jest, to rodzice muszą płacić. Ja miałem nauczyciela historii, który po lekcjach nie gnał do domu, ale powołanie do wychowania zmuszało go aby zostać i z nami moczyć papiery w wywoływaczu. To były magiczne chwile i wspaniała nauka tego medium.

Potem, już bardziej świadoma fotografia była w liceum, następnie pierwsze prace dorywcze jako „reporter” w gdańskiej prasie.

Przez te lata fotografia przeszła totalną metamorfozę. Od niszowego często fotografowania na średnim formacie typu Kiev, Pentacon czy Druh nawet, poprzez pierwsze aparaty autofocus, aż do rewolucji cyfrowej. Ta niestety zastała mnie i mój rozwój fotograficzny w punkcie, w którym nie miałem już odwrotu. Gdy ludzie zachłystywali się kolejnymi pikselami, ja już zrobiłem koło i wracałem do technik klasycznych. Mój zachwyt nad cyfrą minął bardzo szybko. A że generalnie źle oceniam postęp w tej materii, to i mój stosunek do miliarda zdjęć pojawiających się codziennie na świecie jest sceptyczny.

Jak to pięknie gdzieś ostatnio przeczytałem, za pomocą cyfry robi się zdjęcie (take photo), a za pomocą analoga stwarza się zdjęcie (make photo). Dobrze powiedziane.

Najciekawsze wyzwania, jakie otworzyły przed Tobą kolejne doświadczenia? (zdjęcia)

Praca z człowiekiem. Zaczynałem jak każdy od kwiatków, piesków, koni, zachodów słońca, architektury. Wszystkiego tego, co nie zmusza nas do interakcji z obiektem. Przynajmniej nie personalnej. Potem pojawił się portret i chęć podejścia bliżej. Odkrycia drugiej osoby. Najpierw w postaci fotografii ulicznej i reporterki, a potem już wyłącznie portretu studyjnego.

Nigdy nie miałem problemów z nawiązywaniem kontaktu. Idzie mi to z olbrzymią łatwością. Ludzie mi ufają. Ja staram się ich nie zawieść i nie okłamywać. Może w tym tkwi cały wic. W każdym razie najtrudniej pracuje się zawsze z osobą niepozującą i normalną. Taką wziętą z ulicy. Trzeba ją jakoś otworzyć. Czasami zajmuje to godzinę, czasami 5 minut. Wszystko widać na matówce. Nie kombinuję. Nie wymyślam jakiś historii. Rozmawiam.

Wyzwaniem jest fotografia portretowa na ulicy. Gdy masz kilka minut aby: zatrzymać osobę, zaciekawić, uzyskać zgodę, znaleźć światło, ustawić kamerę i zrobić zdjęcie. To jest wyzwanie za każdym razem.

fot. Iczek

W miarę pochłaniania wiedzy nabywamy świadomość i swoistą niezależność poglądów.

Jak raczkujący mogą obronić się przed quasi wiedzą i quasi jakością, która zalewa rynek/Internet?

Nie mogą. To jest wpisane w naszą geografię życia, w naszą cywilizację rozwoju. Tak już jest. Problem nie w tym, aby się tego wystrzegać, ale w umiejętności selekcji, wyboru, priorytetach. Kiedyś mawiano, że najbardziej wartościową rzeczą na świecie jest… informacja. Gdy w średniowieczu król zwyciężał bitwę, dla polityków najważniejszym było wysłać jak najszybciej gońca na drugi koniec Europy, że stało się tak i tak. To mogło zadecydować o upadku lub powstaniu nowego państwa, nowej władzy. W XIX wieku, informacja handlowa była na wagę złota. Kto ją miał, ten zarobił. Słynna scena z „Ziemi obiecanej”, gdy podczas pogrzebu do konduktu dociera informacja o spadku cen bawełny… każdy wie, jak kończy się ta scena.

Obecnie, w dobie Internetu, informacja sama w sobie nie jest już wartością. Wartością jest umiejętność selekcji zalewającego nas potoku informacji. Zdjęcie robione w trakcie mistrzostw świata w Korei, czy w czasie walk w Libii pojawia się w serwisie po kilku sekundach od jego wykonania! Aparaty same przesyłają informację na serwer. To jest szaleństwo i współczuje młodym ludziom, że w tych terabajtach danych fotograficznych muszą odnaleźć coś wartościowego. Wielu się gubi. Wielu znajduje sztucznych Bogów operujących jedynie sprawnie softwarem programów typu Photoshop. Świat się zmienił. Ta quasi jakość to już praktycznie norma. Uczmy się wybierać, to zadanie dla rodziców, dla autorytetów, dla nas wszystkich.

Z punktu widzenia rozwoju osobistego, to wybór formy często kształtuje nasze twórcze poszukiwania. Twoi mentorzy, inspiracje, duchowi sprzymierzeńcy?

Jestem dość dziwnym typem fotografa chyba. Otóż ja zmieniam medium praktycznie co kilka lat. Miotam się często, ale z drugiej strony każda zmiana środka wyrazu otwiera przede mną nowe formy. I to mnie nakręca. Robiłem już zdjęcia praktycznie wszystkimi rodzajami aparatów na świecie. Począwszy od formatu: od 35mm do 8x10 cala, poprzez rodzaj: lustrzanki, dalmierze, dwuobiektywowce, kamery wielkoformatowe, aż do otworków i camera obscura. Zawsze znajdowałem tam coś dla siebie. Jeśli ktoś pyta mnie co sprawiało mi największą frajdę, to zawsze z sentymentem wracam do 35mm i dalmierzy. Aczkolwiek w portrecie sprawdza się lepiej dla mnie wielki format. Możliwości zmiany perspektywy, a przede wszystkim plastyka obrazu obiektywów LF są niedoścignione.

Mentorzy…? Nie będę oryginalny: Sander, Avedon, Sieff, Bresson, Kertesz… cała śmietanka znana z historii fotografii. Oni mnie inspirują i tchną ducha.

Gdybym miał wskazać współczesnych mistrzów… miałbym problem. Musiałbym skierować kroki ku fotografii często pogardzanej, a mianowicie fashion… z tam jedno nazwisko robi mi przyjemność za każdym razem: Paolo Roversi z jego uduchowionym światem pasteli i zwiewności.

Prowadzisz własne studio – Pracownia Portretu oraz autorskie warsztaty. Anielskie plusy i diabelne minusy niezależnej przedsiębiorczości?

Wiesz co… studio to nie jest przedsiębiorczość. Nie da się na tym zarobić na życie. Gdybym traktował to jako zarobek, to szybko skończyłbym na ulicy. Robię to po godzinach normalnej, etatowej pracy… niestety. Plusem są ludzie, którzy przychodzą. Posiadanie natomiast pracowni jest plusem samym w sobie, bo mam miejsce do pracy. Stałe, własne, niezależne. Już nie wyobrażam sobie siebie jako fotografa bez pracowni. A jeszcze 4 lata temu tak było.

Twoja wizja jakości życia, jakości wizualnej - w otoczeniu codziennym, w edukacji artystycznej, na rynku sztuk wizualnych (np. galerie). Jak widzisz przestrzeń przyjazną profesjonalistom, taką w której czułbyś się swobodnie w 100% .

Niestety kiepska jest jakość życia wizualnego w Polsce. Z bólem serca przyznaje rację wszystkim największym krytykom działań kulturalnych w Polsce. Wizualnych zwłaszcza. Pomimo wielu informacji o wystawach, galeriach i szkołach foto, mam wrażenie, że spora część z tego jest na takim dużym stopniu amatorskiego traktowania tego medium, że wylewające się z tych wystawowych ram zdjęcia sprawiają mi przykrość.

Edukacja często (acz nie zawsze) sprowadza się do kolejnego naboru fascynatów fotografii, którzy nie są kierowani twórczo, ale zazwyczaj przedmiotowo, jak kolejny student, który ma zapłacić czesne. Jednak, ponieważ nie ukończyłem żadnej szkoły artystycznej, nie chciałbym urazić kogokolwiek. Za wynik pracy szkół mówią efekty uczniów, ich dalsze działania. Z tym jest jednak krucho. To pewnie też wynik nieistniejącego rynku fotografii w Polsce. Ani tego artystycznego-kolekcjonerskiego (raczkuje), ani tego zawodowego.

Profesjonalizm w fotografii mnie nie dotyka, bo ja nie zarabiam na fotografii. Chciałbym bardzo, ale zainteresowanie zrobieniem sobie portretu w studio w technikach, które uprawiam, jest praktycznie żadne.

„Po co mi zdjęcie, zrobię sobie nowa lustrzanką, którą kupiłem w MediaMarkt” – słyszę. No i dalej nie ma już dyskusji…

Gdy na ulicy jeżdżą same mercedesy, przestaje być atrakcyjnym powolny mały fiat. Poza tym, nawet gdy trafi się chętny, warunki finansowe sprowadzają się do takiej oto rozmowy:

- Ile kosztuje portret?

- Tyle i tyle…

- O jej! Przecież odbitka w Rossmanie kosztuje 0,56 zł, dlaczego Pan chce tylekroć więcej?

- Bo chcę…

Tak to wygląda.

W swoim blogu piszesz, że nie ma profesjonalnych efektów, bez profesjonalnego sprzętu. Trudno się z tym stwierdzeniem nie zgodzić, ale co komu po doskonałym sprzęcie, gdy brak mu doskonałego konceptu? Jak, według Ciebie, kształtuje się relacja między nabywaniem techniki a rozwijaniem pomysłowości? Wszak Twoje stylizacje kipią duszą, są kwintesencją ponadczasowego smaku. J

Ostatnio zrewaloryzowałem swoje poglądy. Zawsze tak robię, gdy kompletnie nikomu nie znany człowiek, zazwyczaj młody, pokazuje mi lub w sieci (czyli tez mi) prace swoje robione dla siebie, bez zacięcia art. I ja widzę talent wrodzony, który nie ogląda się na to czym robi. Ma on „wadę wrodzoną” zdolności, która dotyka tylko niewielkiego procenta z nas. I wtedy zadaję sobie pytanie, czy faktycznie zrobiłby to lepiej mając sprzęt o kilka tysięcy droższy.

Zrobiłby to lepiej, ale czy to miałoby znaczenie?

Prawda jest taka, że sprzęt ułatwia zrobienie wielu zdjęć, które technicznie trudniej byłoby wykonać bez niego. Nie ma wątpliwości, że pracując radziecką kamerą 18x24 ma się pod górę gdy obok ktoś robi angielskim Whitemanem za równowartość (uwaga!) tysiąca takich radzieckich kamer. Nie zmienia to jednak nadal faktu, że stare i sprawdzone powiedzenie mistrza Krzysztofa Kieślowskiego, jest nadal aktualne: „Nie ważne gdzie rozstawiasz kamerę, ważne po co”.

Jeśli zamienimy słowo „gdzie” na „jaką” będzie idealna analogia.

Musisz mieć w głowie, co robisz. Musisz znać swoje zamiary. Sprzęt pomoże, nie zastąpi.

Ale uwaga… gdy dochodzimy w swojej twórczości do bariery jakości… np. zlecenie z poważnej galerii, to nie możemy im dać odbitki porysowanej, brudnej, zeskanowanej na skanerze domowym… oni chcą jakość! I dlatego sztuka nierozerwalnie związana jest z jakością prac. A fotografia zwłaszcza…

Może dlatego właśnie sugerowałem profi sprzęt…

Plagiat. Kradzieże prac, inspiracje daleko wykraczające poza definicję inspiracji. Jakie skutki materialne niesie za sobą zróżnicowanie poziomów wiedzy użytkowników portali internetowych na temat plagiatów? Twoja najbardziej absurdalna historia plagiatowa?

Wszystko zostało już sfotografowane. To słynne zdanie zamyka w sumie Twoje pytanie. Skoro wszystko, to znaczy, że za każdym razem coś plagiatujesz lub głęboko się inspirujesz. Czyż nie!? Przecież każdy z nas ma w głowie całą historię fotografii, a szczególnie te zdjęcia symbole, jak bressonowski skaczący pan z parasolem, avedonowski człowiek z pszczołami, leibovitzowska Demi Moore w ciąży nago… itd…

Jak się od tego uwolnić. Mimowolnie mamy to w podświadomości. Tak więc, ja często zasięgam ze stylu z oświetlenia innych fotografów. Jakoś nie mam z tym problemów. Naturalnie staram się aby sens zdjęcia, jego podtekst był mój. Czasami jednak się to nie udaje. Czasami po prostu kopiujemy. Fajnie jak zdajemy sobie z tego sprawę, bo jak nie, to może okazać się, że nasze fotografie to kalki.

Kiedyś koniecznie chciałem zrobić zdjęcie jak Roversi. Nakupowałem masę polaroidów przeterminowanych na amerykańskim eBay, naczytałem się, jak on używa światła, jak operuje tłem i… do dzisiaj nawet nie zbliżyłem się do Jego zdjęć…

Kopiowanie to tez sztuka.

Sztuka kopiowania pozostająca w sferze inspiracji, reprodukcji, konserwacji to jedno. A co z dosłownym plagiatem, gdy intencją nie jest tropienie śladów mistrza, a jedynie nieuczciwa droga do profitów na skróty? Wielu twórców boryka się z kradzieżą prac i wizerunku artystycznego, szczególnie w Internecie, pozostając bezsilnym wobec niewiedzy i bierności moderatorów, cichego przyzwolenia na kradzież. Innym, słynnym przykładem absurdów plagiatowych może być konkurs na billboard Levis’a, który wygrała praca skradziona z Deviant Art (w rozmiarze 800x600pix a i tak kampanię zrobiono, autor dowiedział się o kradzieży z… billboardu Levis’a). Innym, trudniejszym casusem są kontrowersje wokół kopiowania wizerunku. Być może, w cyfrowej rzeczywistości jedynym programem antyplagiatowym jest prawdziwy, niepodrabialny geniusz.

Jesteś wspaniałym obserwatorem i szczerym krytykiem. Według Ciebie, czy społeczeństwo ślepnie? J Jakie szanse i zagrożenia stwarza brak polityki jakości na rynku sztuk wizualnych? Co możesz powiedzieć o jego kondycji - stabilności i jakości wizualnej, z punktu widzenia odbiorcy, twórcy, trenera ?

Ja wiem, czy szczerym…? Czasami powstrzymuje się, aby nie sprawić komuś przykrości, bo im więcej mam lat, tym bardziej doceniam, że ludzie cokolwiek robią.

Społeczeństwo nie jest ślepe, ale uwsteczniło się trochę w postrzeganiu tego, co wartościowe. Kiedy słyszę formułkę, że wartościowe jest to, co każdy artysta uzna za wartościowe, to mnie krew zalewa, bo moim zdaniem są pewne kanony piękna, kanony tego, co estetyczne. Opisać je może trudno, ale ja mam je gdzieś wszczepione.

Wspomniałem już o tym zalewie fotografii i sztuce wyboru, selekcji, która musimy posiąść w XXI wieku. Inaczej nic z tego nie będzie.

Nie do końca wiem, co miałaby oznaczać polityka jakości wizualnej? Kto miałby ją kreować? Kto decydować o moim guście. To ciężki temat, aczkolwiek coraz bardziej rozważam konieczność istnienia pewnych ram, pewnych granic poza którymi mamy do czynienia z niewiele wartą papką wizualną. Tylko nie mam najmniejszego pomysłu jak to zrobić?! Do tego chyba powinny służyć galerie, a w nich kuratorzy. Wyedukowani i posiadający estetykę ludzie sztuki. Tutaj mamy ogromny problem, bo w Polsce kuratora dobrego ze świeczką szukać. Zdarzają się najczęściej nawiedzeni teoretycy sztuki z zapędami do bycia kuratorem i krytykiem w jednym. A w dodatku a maniakalnymi skłonnościami do promowania kolegów z roku… Żal.

W trakcie kliku lat obserwacji i zbierania materiałów na temat jakości wizualnej dostrzegłam, że wśród dostępnych rozwiązań istnieją pewne ramy i granice, o których wspominasz, tworzą nawet naukowo-prawne filary koncepcji jakości wizualnej, ale nie stały się dotąd przedmiotem zintegrowanych badań. Zawierają ogólne przesłanki i narzędzia polityki jakości wizualnej stosowanej np. w projektowaniu, ale na powszechną skalę funkcjonują głównie w sferze organizacji produkcji. Aby polityka jakości wizualnej analogicznie i efektywnie zagościła m.in. w kulturze powszechnej, na forach społecznościowych, a przede wszystkim indywidualnie w świadomości, potrzeba nam rzeszy apostołów jakości – ludzi charyzmatycznych, którzy będąc częścią różnych społeczności, sami z siebie zarażaliby innych swoją pasją, przemyśleniami i poszukiwaniami, jak Twój nauczyciel historii J Na pl foto takim człowiekiem był Janusz Czajkowski. O tym, jak bardzo potrzebujemy mądrości pasjonatów świadczy hołd żałobny, jaki społeczność portalu złożyła niezwykłej postaci Janusza. Myślę, że m.in. w stosunku pasjonatów do nie pasjonatów zapętla się błędne koło utopii w dyskusji o tym, czy jakość jest na tyle priorytetem społecznym, aby ją upowszechnić. Być może nie o upowszechnienie chodzi, a o równy dostęp do informacji o wysokiej jakości.

Trener ze mnie dość wątławy, bo moje warsztaty kolodionowe są bardzo małe. Zapraszam tylko 3 osoby.

To raczej spotkanie towarzyskie z nauką. Aby być trenerem trzeba też chyba mieć papiery… ja nie mam żadnych. Gdybym miał opisać kondycję wizualną na rynku sztuki, to odparłbym magicznie: wygląda to tak, jak moje kolodiony. Poplamione, niedokładne, często zaskakująco banalne. Ale zazwyczaj z duszą w środku. Czyli ufam, że za każdym kolejnym przedsięwzięciem fotograficznym kryje się duch i zaangażowanie autora, a że czasami nie wychodzi w warstwie estetycznej i wizualnej to trudno. Przyjmy dalej.

Według badań, kondycja rynku sztuk wizualnych ma dwojaką naturę – z jednej strony, jak wcześniej zauważyłeś, jakość życia wizualnego w Polsce jest niska, podobnie świadomość jakości. Z drugiej strony, można zaobserwować renesans zainteresowania twórczością wizualną.

Program Promocji Jakości w Sztukach Wizualnych – w jaki sposób ma szansę przyczynić się do poprawy profesjonalnej przestrzeni nie tylko w branży usługowej? Mam na myśli modę na jakość, świadomy i prawdziwie twórczy rozwój, inspirację do poprawy jakości kształcenia w dziedzinach sztuk wizualnych oraz ogólnej wiedzy o jakości życia?

Nie pytaj mnie o to. To poważna dysputa, a ja nie czuję się kompetentny. Moda na jakość kojarzy mi się z serialem „Moda na sukces”, który ogląda od wielu lat moja 94-letnia babcia. Porównanie nie zmierza do deprecjacji Waszego pomysłu. Jestem za, ale nie wiem jak chcecie tego dokonać. Sama promocja tego, co WY uważacie za dobrej jakości sztukę wizualną może nie wystarczyć. Świadomość rozwoju własnego wynosi się z całego procesu socjalizacji jaki dokonuje się w domu, szkole, uczelni. To jest coś, czego mam wrażenie ciężko nauczyć dorosłego już człowieka. A szczególnie pseudo-artystę…

Gdy mój syn (lat 6) bierze aparat do ręki, to on sam buduje w sobie świadomość, że to jak skadruje skutkować będzie zdjęciem. Gdy bierze kredkę, konstruuje obraz na podstawie tego, co wykształciło w nim przedszkole, co usłyszał w domu, co zjadł na śniadanie, co zobaczył w głupkowatych kanałach dla dzieci w TV. To jest ten newralgiczny etap kształtowaniu gustu, poczucia estetyki… mam wrażenie, że wszystko co potem, to tylko próba złamania w człowieku tego, co wyniósł jako dziecko. Czasami udaje się złamać w nas głupotę, chamstwo i brzydotę. Trzymam za Was kciuki. Jeśli moje prace pomagają, to fajnie, ale nie jest moim celem uświadamianie ludzi. Czym dłużej żyję, tym mniej rozumiem czemu ludzie lubią kicz, powierzchowność i preferują „take” zamiast „make” :)

W artykule „Fatamorgana propagandy”, poruszam kwestię odbioru badań nad jakością wizualną w aspekcie wątpliwości, o których wspominasz, co do obiektywnej roli Stowarzyszenia w promocji jakości wizualnej. W skrócie, celem strategicznym powołania SJSW jest przede wszystkim stworzenie nowej platformy wiedzy (akademickiej, praktycznej, społecznej) i pola badań interdyscyplinarnych (pierwszej przestrzeni jakości wizualnej). Wyniki badań mogą (a według ewaluacji powinny) być wykorzystane przez różne szczeble rynku sztuk wizualnych (kultura i sztuka, nauka i edukacja, działalność komercyjna i artystyczna). Imperatywem dla nowatorskich inicjatyw akademickich jest chłodny, naukowy obiektywizm. Praca badawcza i zarządzanie projektem niewiele ma wspólnego z tym, co np. ja osobiście preferuję za jakość wizualną jako twórca awangardowy J

Czy według Ciebie Piotrze, portale foto-społeczne jak np. pl foto zwrócą się ku koncepcji jakości, tworząc przestrzeń przyjazną profesjonalistom, kolekcjonerom, sympatykom jakości wizualnej? Czy według Ciebie ta sfera jakości pozostanie wyłącznie domeną prywatnych stron? Co stoi na przeszkodzie w dodaniu zakładki o jakości wizualnej oprócz dnia gniota? ;)

Ejże, ejże. Portal w stylu pl.foto nie istnieją po to by krzewić kulturę wysoką, by sprawiać rozkosz absolwentom ASP i krytykom sztuki. Dajmy spokój. To są inicjatywy skierowane do zupełnie innej kategorii odbiorców. Proszę mnie dobrze zrozumieć, ja nie mam nic przeciwko Flickr, PLfoto itd… one będą istniały jeszcze sto lat po nas… może zmienią nazwę. Ludzie potrzebują takiego czegoś… by się dowartościować, by pochwalić się zdjęciem synka, by przesłać linka do galerii rodzinie i koleżance. Niech one istnieją. Nie mieszajmy ich do całości zagadnień związanych z jakością, bo wówczas musielibyśmy stworzyć świat równoległy z jedynie słusznymi obrazkami o dużej (naszym zdaniem) wartości wizualnej. To niebezpieczny podział.

Dlaczego profesjonaliści, czy esteci mają być wykluczeni ze społeczności np. pl foto? Dobrym przykładem, jak różne grupy odbiorców na różnych poziomach zaawansowania i oczekiwań funkcjonują na międzynarodowych platformach może być Deviant Art lub Red Bubble. Rolę wizualnej selekcji jakościowej użytkowników i tematów spełniają dodatkowe funkcje personalizacji profilu, opcje wyszukiwarki i tworzenia grup. Dzięki temu, faktycznie każdy znajdzie coś dla siebie niezależnie od poziomu i zainteresowań. Inną kwestią jest różnica w kulturze internetowej na polskich i zagranicznych forach.

Sugerujesz, że jedynie strony prywatne zagwarantują nam jakość. Przede wszystkim, jakoś zawsze była elitarna. W tym sensie, strony prywatne faktycznie są bardziej elitarne (czytaj: rzadziej odwiedzane), ale też mają mniejszą siłę przebicia. Gdy stają się masowe, to w krótkim czasie ich elitarność zamienia się w kolejną papkę. Dobrym przykładem jest serwis ARTLimited. Istnieję tam od wielu lat. Gdy zaczynałem, portal skupiał naprawdę wyjątkowe grono ludzi z ambicjami. Sztuki wizualne reprezentowane tam, to były perełki. Ale ten portal jest otwarty dla każdego. Po 3 latach, dorównuje już prawie innym serwisom tego typu, pod względem poziomu prac. Obniżył się on. Już nie jest elitarny.

Myślę, że można zagwarantować jakość rozumianą jako proces ciągłego doskonalenia, można stworzyć równy dostęp do jakości, zainspirować mechanizm zakorzeniony w kulturze, która wychowując społeczeństwo, umożliwia w pewnym sensie zagwarantowanie samemu sobie potrzeby dążenia do samodoskonalenia. Obecnie brakuje inicjatyw, które uczciwie realizowałyby takie rozwiązania. Taką rolę mogłyby podjąć portale, gdyby miały w tym interes.

Wracając do meritum… prywatne strony nie zagwarantują walczącym o jakość dotarcia do szerokich mas z przesłaniem jakości. A masowe przedsięwzięcie z gruntu obarczone będzie niską jakością uczestników poprzez samą statystyczną zależność ludzi zdolnych do przeciętnych. Zresztą jakość (co starałem się wyłożyć powyżej) wyklucza się z pospolitością i masowością. Dochodzimy więc do jądra problemu… czy my tak naprawdę chcemy, aby jakość sztuk wizualnych była powszechna? To jest utopia.

A gdyby sformułować to pytanie inaczej: Czy powszechność wiedzy o jakości wpłynie korzystnie na kondycję jakości sztuk wizualnych? Czy na pewno jakość wyklucza się z masowością? Zarządzanie jakością narodziło się bezpośrednio na taśmie produkcyjnej. To między innymi takie dziedziny jak ekonomika, organizacja i technologia produkcji wypracowały techniki jakości stosowane współcześnie w wielu innych dziedzinach profesjonalnych ściśle powiązanych z kreacją wizualną. Obiektywnie, problem może tkwi w samej społecznej chęci analogicznego wysiłku do przetestowania dostępnej wiedzy o jakości np. w zarządzaniu galeriami, własnym potencjałem twórczym, projektowania kultury, itd.

Ha! Spytasz… no jakże to, to po co ten kolodion, po co te formaty…?

Właśnie… po to abym ja był wyjątkowy, unikalny, jakościowo (estetycznie, wizualnie) niepodrabialny. Czynię to przecież nie dla mas, ale dla siebie. Swej próżności, swej artystycznej konieczności zaistnienia, swej wreszcie, ambicji.

I wcale to nie oznacza, że nie zależy mi na jakości. Gdyby mi nie zależało, to bym nie prowadził od 4 lat bloga i nie marudził na nim prawie codziennie. Zależy mi na podniesieniu poziomu, na uświadomieniu ludzi, że fotografia nie jest równa fotografii. Jednak wiem, że docieram do promila zainteresowanych i… to mi wystarcza. Spełniam się w tym jakoś.

Co można zrobić, aby zwiększyć szansę takiej społecznej kampanii jakości? Czy rozwój osobisty jest kwestią indywidualną, czy jednak powinien stać się na nowo przedmiotem edukacji powszechnej? Co z dzieciakami, które nie mają w rodzinie mentora, ani autorytetu w szkole, tym bardziej nie znajdą go w TV, itd.

W sumie to odpowiedziałem w poprzednich pytaniach…. Naprawdę nie wiem czy można nauczyć jakości powszechnie…

A nauczać o jakości, uwzględniając ten aspekt poprzez lepszą ekspozycję problematyki w dostępnych źródłach informacji? Obecnie naukę o jakości wykorzystuje się w bardzo wąskim zakresie.

Klient nasz pan, ale nie do końca J Czyli o tym, że jednak można tworzyć według własnych upodobań i z tego wyżyć. Na ile to mit upodobań konsumenckich? Co oferujemy, jak, gdzie i? komu to zaoferujemy

Jak wspomniałem. Ja nie funkcjonuję na rynku sztuki. Nie zarabiam na fotografii. W studio posługuję się dosłownie „Regulaminem firmy portretowej S.I. Witkiewicz” J

Dziękuję serdecznie Iczku za rozmowę, życząc Ci harmonii w przepływie czystej formy J

Iczkowe Linki

http://piotrbiegaj.com/

http://www.iczek.pl/

http://kolodion-warsztaty.pl/

Iczek poleca

http://www.iczek.pl/polecani/

KEIT, SJSW

KULISY ZŁODZIEJEWSKIE IV

2011-10-17T02:03:00.000-07:00

fot. Rojski, edit: Keit

W ZŁODZIEJWIE KRADNIEMY ZŁOTO JESIENI

Między 7-14 października 2011 odbyła się kolejna edycja warsztatów „Wiele dróg – jedna pasja” w Złodziejewie, które właśnie obchodziły urodziny! „Kamea -zamiast tortu” czyli nowe logo zdobi uroczy profil autorki – Marceliny Oczkowskiej :)

Tym razem Keit i Voltrik przywołały w złodziejewskim parku jesienną wiedźminkę ;-) Dzięki zaangażowanemu wsparciu Andrzeja i Artura Frankowskich, modły i egzorcyzmy odprawiane nad ogniskiem poskutkowały, zapewniając nam przychylność niebios i czeluści piekielnych. W niniejszym odcinku trochę o kiełbasie wyborczej, trochę o pozowaniu z grą na flecie i z galaktyką na dobranoc, bowiem zagościwszy nieco dłużej, wysłuchaliśmy z zapartym tchem wieczornej prelekcji Marka Nikodema, którego niezwykłych opowieści o kosmosie długo nie zapomnimy.

fot. Kasia, edit Keit

INSPIRACJE – LA CATRINA

Dias de Los Muertos

W związku z nadejściem jesiennej aury i zbliżającego się Halloween, spontaniczną inspiracją dla czwartej sesji Keitopolis w Złodziejewie (zamiast Papieropolis) była La Catrina - Meksykańskie Święto zmarłych, niezwykle fotogeniczny i barwny festyn, zupełnie odmienny od tradycji polskiej: groteskowy, surrealistyczny, bajkowy - stwarza szerokie pole wyobraźni, interpretacji, formie. Można powiedzieć, że to już bardzo charakterystyczny motyw w twórczości Keit.

seria LA CATRINA, fot. Keit

Dark cabaret, jako splot makabreski z pięknem i barwą występuje w pracach KEIT od początku autorskiej przygody ze stylizacjami portretu "coś z niczego", tworząc swoistą kolekcję fantasy danse macabre.

Te "gnijące damy" na dobre zagościły w portfolio KEIT w zeszłym roku, w związku z udziałem w międzynarodowej wystawie Roberto Duran - "La Catrina - The Mexican Day of The Dead", współorganizowanej przez ambasadę meksykańską w Sydney i galerię Pine Arts Centre.

Zaproszenie Roberto to jeden z najciekawszych projektów grupowych i najbardziej spójnych z surrealistyczną specyfiką prac Keit, otwierający liczne możliwości w kreacji typu digital wizardy. Projekt zaowocował również pracami po wystawowymi, jako kontynuacja promująca m.in. rękodzieło Gildii Masek.

Poniżej niektóre z kolekcji inspirujących prac o tematyce La Catrina, znalezionych w Internecie.

Przedsmak sesji -
Nasza złodziejewska wiedźminka, w koronie z liści uplecionej przez Anię ;-)

Voltrik, fot. Rojski, edit: Keit

DIGITAL MAKE UP - kilka słów o bazach pod montaż

Makijaż w stylu La Catrina jako baza do dalszego montażu można ograniczyć nawet do użycia miękkiej ciemnej kredki. Dalszy efekt, jaki osiągnie make up zależy głównie od potrzeb stylizacji i fantazji w post procesie. Okazało się, że naturalny efekt również ciekawie akcentuje się różnych ujęciach, choć z założenia to tylko zarys wymagający dalszej obróbki.

fot. Keit

Keit i Voltrik, fot. Sylwek Z.

Nachuchawszy...

fot.Keit

Zanim jednak przenieśliśmy się do mitycznego ogrodu naszej egzotycznej jesieni…

AUTOPORTRET NA WESOŁO

Jako niezastąpiona rozgrzewka, ćwiczenie pobudzające nie tylko wszystkie członki, ale przede wszystkim abstrakcyjne myślenie i wrażliwość na koordynację wielu wymiarów powstawania fotografii ;-)

Tradycyjnie, Keit udostępniła rekwizyty, które wykorzystuje w swoich pracach na co dzień.

fot. Rojski

Najlepsze są proste rozwiązania, choć niełatwo na nie wpaść ;)

„Autoportret Wyborczy” Jarka absolutnie podniósł nam apetyt na kiełbasę wyborczą!

fot. Jarek

fot. Jarek - "autopotwór"

Tatuaż Sylwka i spontaniczna wariacja Keit (może nie szogun, ale też wciąga) ;-)

fot. Sylwek, edit: Keit

Kasia z powiewem Wenecji...

fot. Keit

Andrzej zaangażowany

fot. Rojski

...wyjaśnia cuda światła, co Kasia podda dokładnej animacji.. weryfikacji ;)

fot. Keit - Andrzej Fetish Frankowski, Artur Frankowski

fot. Kasia

Fun time!

fot. Helenka

[antygrawitacja uszczęśliwia]

fot. Sylwek Z.

Piotr gęstwinny...

fot. Keit

Co, a raczej kogo jeszcze znajdziemy w krzakach? :)

fot. Rojski

Dzieci z dworca zoo w wykonaniu Złodziejki i Fetisha ;-)

fot. Rojski

Backstage z Voltrikiem

fot. Keit

nachuchawszy...

(leżąc też można ciężko pracować)

Kasia, fot. Keit

Rojski, fot. Keit

Sławek, fot. Rojski

fot. Sylwek Z.

fot. Kasia, edit Keit

fot. Ania W., edit: Keit

Plug&Play
..Ćwiczcie dziewczyny, bo nie znacie dnia ani godziny

Pocałunek maski - Gildia Masek lubi to :)

proj. Marta&Sławek, fot. Sylwek, edit Keit

fot. Rojski

fot. Sylwek Z.

I jeszcze kilka pamiątek...

Artur, uważaj na nóż! :)

fot. Keit

fot. Sylwek

na koniec Start :)

fot. Piotrek, edit Keit

"Buszujący w gwiazdach": fot. Andrzej Frankowski, źródło: pl foto

SIĘGAĆ, GDZIE WZROK NIE SIĘGA...KILKA SŁÓW O KOSMOSIE MARKA NIKODEMA

Dzięki gościnności Marceliny, poznaliśmy niezwykłego człowieka, prawdziwie inspirującego pasjonata, badacza nieba, zaprzyjaźnionego ze Złodziejewem astro fotografa - Marka Nikodema - Procyona. To opowieść o przekraczaniu granic i prawdziwych wyzwaniach, o podporządkowaniu wymagającej pasji, wewnętrznej dyscyplinie, która uczy pokory i zdolna jest do zupełnie innej jakości życia, per aspera ad astra. To motywacja, by konsekwentnie żyć z wizją i działać z większym poświęceniem. Możliwość wysłuchania nieziemskich historii Marka sprawia, że nie tylko uczymy się lepiej odczytywać ponadczasową wartość i piękno astro fotografii w zupełnie innym wymiarze, ale możemy poczuć się świadkami czegoś wielkiego, magicznego, dalece przekraczającego nasze codzienne chęci, możliwości, wyobrażenia. Uświadamiamy sobie niezwykłą domenę natury, balansowanie człowieka w jej obliczu, między możliwym, niemożliwym i nadprzyrodzonym. Marek posiada dar, by pięknie dzielić się niezwykłym spojrzeniem na jakość życia, wszechświat, który tak niewielu ludziom dane jest zobaczyć i przeżyć w ten sposób.

Dziękujemy za niezwykłą refleksję oraz inspirujący czas, życzymy Markowi i jego przyjaciołom międzygalakycznych sukcesów w zdobywaniu kosmosu! ;-)

Serdecznie zapraszamy na stronę Pałucko-Pomorskiego Stowarzyszenia Astronomiczno-Ekologicznego (PPSAE)

Marcelina Oczkowska: Z Markiem Nikodemem w kosmos

fot. Marek Nikodem, Źródło:www.warsztatywzlodziejewie.pl

Keit z urodzinowym kubkiem obiektywem (dzięki M.! )
:)

fot. Keit

Dziękujemy wszystkim za pozytywną energię i wspólnie spędzony czas ;-)

KEIT, SJSW

KREATOLIGENCJA (Createlligence)

2011-09-23T11:16:00.000-07:00

Komponentowy model twórczości Klausa Urbana

Wśród teorii twórczości na szczególną uwagę zasługuje zintegrowana koncepcja prof. K. Urbana, twórcy m.in. komponentowego modelu twórczości, a także dobrze znanego w Polsce testu TCT-DP. Na potrzeby badań nad uwarunkowaniami rozwoju kreatywnej twórczości, prof. Urban wymyślił pojęcie Kreatoligencji, łączące cechy definiujące kreatywną inteligencję/inteligentną kreatywność, które można i należy rozumieć zamiennie i równolegle, rozważać jako współistniejące elementy twórczości wybitnej, jak zauważa sam autor.

Według Urbana, spirala rozwoju dziecka do osobowości dorosłej (w pełni wykształconej) działa od wewnątrz. Kreatywność pobudzona nawet w późnym wieku ma szansę rozwoju i innowacyjności. Poniżej, podstawowy model twórczości oparty na sześciu komponentach:

Komponenty modelu twórczości według K. Urbana:

1. myślenie i działanie dywergencyjne (oryginalność, giętkość, płynność, wrażliwość na problemy)

2. ogólna wiedza i podstawowe myślenie (ocenianie, rozumowanie i logiczne myślenie, myślenie analityczne i syntetyczne, pamięć, szeroka percepcja)

3. specyficzna wiedza i specyficzna zręczność (mistrzostwo i umiejętności związane z konkretną wiedzą, umiejętności i nawyki właściwe dla danej dziedziny aktywności, myślenie i działanie)

4. koncentracja i zaangażowanie w zadanie (koncentracja na temacie, zadaniu, wytworze, selektywność, wytrwałość i uporczywość)

5. motywacja i motywy (potrzeba nowości, umiejętność bawienia się, ciekawość, pęd do wiedzy, zdolność komunikowania się z ludźmi, samorealizacja, obowiązkowość)

6. otwarcie i tolerancja na niejasność (otwarcie na doświadczenia, gotowość do podjęcia ryzyka, zdolności adaptacyjne i wytrzymałość, nonkonformizm, relaks, humor)

Rys. 1 Komponentowy model twórczości według K. Urbana

Komponentowy model kreatywności otwiera pole rozważań nad uniwersalnymi metodami pomiaru i oceny jakości w edukacji, sposobami zwiększenia integracji oraz indywidualizacji w podejściu do procesu nauczania.

Autor wskazuje na skuteczność struktury podziału pytań na sześć komponentów wspartych kolejnymi sześcioma, z naciskiem na:

§ zapewnienie wysokiej jakości poprzez myślenie strategiczne,

§ dalekowzroczność w planowaniu,

§ elastyczne dostosowanie (m.in. programów kształcenia, metodyki pomiaru i ewaluacji oraz kierunków doskonalenia systemu edukacji ogólnej oraz twórczej do aktualnych potrzeb i wymagań uczniów zdolnych),

§ konstruktywne kształtowanie idei,

§ podejmowanie decyzji działanie/produkt.

Zdaniem prof. K. Urbana najbardziej szkodliwe dla rozwoju zarówno kreatywnej inteligencji, jak i edukacji jest ograniczanie się do teoretyzowania w kwestii podstawowej, czyli jakie ma być kreatywne nauczanie. Autor analizuje pojęcie i procesy kreatywności, zwracając uwagę na zaniedbanie sfery inteligencji nie tylko w procesie wychowania i kształcenia uczniów, lecz także merytorycznego przygotowania ich mentorów. Podkreśla, iż „wiedzę na najwyższym poziomie może ocenić jedynie wiedza na najwyższym poziomie” - najpierw trzeba uruchomić myślenie dywergencyjne u nauczycieli!Urban wskazuje również na rolę czynników środowiskowych w procesie twórczym, twierdząc, że funkcjonowanie wymienionych składników twórczości jest uzależnione nie tylko od ich posiadania przez jednostkę, ale również od istnienia odpowiedniej grupy społecznej i społeczno – historycznych uwarunkowań, kryteriów oceny i znaczenia produktów twórczości. W tym sensie można również wskazywać na środowisko internetowe jako na nowy i nie do końca zbadany teren, gdzie osoby potencjalnie twórcze mogą działać i wytwarzać wartościowe dla nich, jak również dla ich otoczenia, produkty (za: Matczak, 2000).[1]

„Edukacja dla twórczości jest kluczowym zagadnieniem dla ludzi i ich rozwoju w przyszłości. Złożoność twórczości jako najwyższej formy inteligencji zostanie wyjaśniona na podstawie Komponentowy Model Twórczości Urbana został rozszerzony o czterostopniowe pojemne struktury formułowane i podtrzymywane przez środowiskowy i ekologiczny szkielet. Wydaje się koniecznym utworzenie Odpowiedzialnej Kreatoligencji jako przyszłościowej kompetencji wbudowanej w taki wszechstronny model. Pozwoli to na nieograniczenie twórczej edukacji do prostych technicznych treningów, a także na nie ignorowanie i zaniedbywanie ważnych osobowościowych właściwości, jak również umożliwi uwzględnienie społecznych powiązań i wpływów, których oddziaływanie odpowiada za twórcze i inteligentne myślenie i działanie oraz edukację (nie tylko) dla zdolnych.”[2]

Komponentowy model twórczości w świetle problematyki jakości wizualnej

Uniwersalny charakter komponentowego modelu twórczości K. Urbana ma szerokie zastosowanie w badaniach uwarunkowań rozwoju jakości wizualnej, polegające m.in. na wspólnym, systemowym i procesowym podejściu do problematyki jakości, z uwzględnieniem potrzeb i oczekiwań geniuszu. Utylitarność omawianej metody wynika z wielopoziomowej struktury modelu, umożliwiającej wgląd w całokształt korelacji uwzględniających przestrzenne, wzajemne zależności pomiędzy komponentami oraz makro i mikro otoczeniem twórczości (m.in. indywidualne środowisko, wymiar lokalny, wymiar globalny). Ponadto, komponenty omawianego modelu twórczości odpowiadają obszarom jakości wizualnej identyfikowanym jako kluczowe czynniki stymulujące rozwój prawdziwej kreatywności i twórczej innowacji w sztukach wizualnych.

Zdolności twórcze – podsumowanie rozważań

Według dr M. Wróblewskiej, osoby odznaczające się inteligencją emocjonalną wykazują wyższą innowacyjność wykorzystywaną w projektowaniu nowych rozwiązań, posiadają większą motywację do wzbogacania kompetencji oraz wykazują większą odwagę w podejmowaniu nowych zadań. Jeden z aspektów inteligencji emocjonalnej – emocjonalne wspomaganie myślenia – wykazuje związek z twórczym rozwiązywaniem problemów, kreatywnością, myśleniem heurystycznym.[3] Wyniki eksperymentalnych badań E. Wiśniewskiej potwierdziły, że pod wpływem treningu twórczego następuje wzrost zdolności myślenia twórczego.[4] Z kolei, A. Przybylska zauważa, iż uśrednianie, ujednolicanie, niedostrzeganie jako podstawowe mechanizmy blokowania predyspozycji do rozwijania uzdolnień nie były podstawowym budulcem strategii edukacyjnych.[5]

Według wyników badań nad osobowością twórczą przeprowadzone w latach sześćdziesiątych przez M. I. Stein, powstała synteza stwierdzonych w badaniach amerykańskich cech ludzi twórczych, wypunktowanych poniżej:

1. Twórczy ludzie są stanowczy, dominatywni, przywódczy, pełni inicjatywy, aktywni i samowystarczalni.

2. Są mniej zahamowani, mniej formalni i konwencjonalni, nie tłumią popędów.

3. Posiadają silną motywację, umiłowanie i zapał do pracy, dużą wewnętrzną dyscyplinę, upór, dużą energię, są dokładni.

4. Są niezależni.

5. Są konstruktywnie krytyczni, mniej zadowoleni z połowicznych rozwiązań.

6. Mają szerokie zainteresowania i dużą wiedzę, są elastyczni.

7. Są uczuciowo i emocjonalnie chłonni, subiektywni, witalni i entuzjastyczni.

8. Mają estetyczny stosunek do świata, estetyczny typ inteligencji i uczuciowości.

9. Mało interesują się sprawami ekonomicznymi.

10. Mają kobiece zainteresowania i brak męskiej agresywności.

11.Wykazują słabe zainteresowanie sprawami stosunków międzyludzkich, są introwertykami, ludźmi niezbyt towarzyskimi, pełnymi rezerwy.

12.Są emocjonalnie niezrównoważeni, lecz potrafią skutecznie wykorzystać swoją zmienność. Są źle przygotowani w sensie psychologicznych definicji, ale dodrze przystosowani do pracy i społecznie użyteczni. Wadą niniejszego zestawienia cech jest fakt, iż nie udało się skonstruować takiego narzędzia badawczego, którym można by dokonać pełnej weryfikacji empirycznej przedstawionego indeksu cech.[6]

Prawdziwe?

Wnioski

Z punktu widzenia pojęcia jakości wizualnej, wiedza z zakresu teorii twórczości stanowi istotny aspekt wyjaśniający działanie mechanizmów sterujących twórczością, a także umożliwia lepsze zrozumienie barier i możliwości rozwoju kreatywnej inteligencji, w szczególności przy pomocy analizy jakości komponentowego modelu twórczości K. Urbana.

W życiu i praktyce zawodowej, przykładem wyjątkowo nieprzeciętnie ilustrującym złożoność problematyki rozwoju geniuszu są wyniki badań przeprowadzonych i opublikowanych przez prof. Joan Freeman, która poświęciła 35 lat pracy, badając ponad 200 osób sklasyfikowanych jako nieprzeciętnie utalentowane. Jak podkreśla autorka, życie geniusza bywa zazwyczaj trudne pod każdym względem, ale próba pomocy może okazać się jeszcze bardziej skomplikowana.

Bibliografia

Materiały dydaktyczne, VI Ogólnopolska Konferencja naukowa Uniwersytetu M. Kopernika w Toruniu, „Teoretyczne i praktyczne aspekty edukacji uczniów zdolnych” pt. „Zdolności i twórczość: od potencjału do realizacji”, 15-16 października 2010, Toruń
Freeman J. – Gifted lives. What happens when gifted children grow up
Urban K. – Odpowiedzialna kreatoligencja jako kompetencje dla przyszłości.Podejście integralne
Wiśniewska E. – Stymulowanie zdolności twórczych poprzez trening – wyniki badań eksperymentalnych
Wróblewska M. – Poziom inteligencji emocjonalnej a zdolności twórcze
Inne
Biernat I., Predyspozycje twórcze a potrzeby psychiczne dorastających internautów, Czasopismo Naukowe „Kultura i Historia”, UMCS Lublin 2011
Żołyńska-Głuszak T. – Dzieci i młodzież zdolna – diagnoza, identyfikacja, edukacja w szkole, kwartalnik „45 minut”, Toruński Przegląd Oświatowy, Toruń 2004